वडा अध्यक्ष राजकुमार जोशीले वडाको पूर्वाधार विकासतर्फ ८० प्रतिशत काम सम्पन्न

भक्तपुर, २२ जेठ । सूर्यविनायक नगरपालिका वडा नं. ५ कटुञ्जेवासीले विगत नौ वर्षको अबधीमा पर्याप्त विकासले यहाँको मुहार फेरिएको भएपनि खानेपानीको समस्या भने अझै समाधान हुन नसकेको बताएका छन् ।

सूर्यविनायक नगरपालिकाको सहयोग एवं समन्वयमा क्रियाशिल पत्रकार मञ्च भक्तपुरले शुक्रबार सूर्यविनायक नगरपालिका वडा नं. ५ कटुञ्जे सामुदायिक भवनमा आयोजना गरेको वडास्तरीय “सार्वजनिक सुनुवाई” कार्यक्रममा सहभागि स्थानीय नागरिकले यहाँको विकासका लागि यहाँको वडाध्यक्षले अहोरात्र खटिएको बताएका हन् ।

कार्यक्रममा कार्यक्रममा वडा अध्यक्ष राजकुमार जोशीले वडाको पूर्वाधार विकासतर्फ ८० प्रतिशत काम सम्पन्न दिगो विकासको लक्ष्य हासिल गरेको बताउदै १० वर्ष अगाडिको यहाँको अबस्था र अहिलेको अबस्था आफैले मूल्यांकन गर्न नागरिकलाई आग्रह गर्नुभयो ।

उहाँले वडामा अधिकांश ठाउँमा सडक पुर्याएको, अधिकांश सडक ढलसहितको कालोपत्र र ढलान गरि सिमा पर्खाल समेत लगाएको र अब बाँकी ११ महिनाको कार्यकालमा बाँकी रहेको कामलाई सम्पन्न गर्ने बताउनुभयो ।

उहाँले यसवर्षको बजेटमा संघीय सरकारले यहाँका सबै बजेट काटेर शून्यमा पुर्याएको भन्दै असार १ गते प्रदेशमा आउने बजेटमा यहाँका ६ वटा ठूला योजनालाई बजेट हाल्ने मन्त्री किरण थापा मगरले प्रतिबद्धता जनाएका बताउनुभयो ।

नेपाल सरकारका सचिव दिने घिमिरेलाई आग्रह गरेपछि उहाँले समावेश गरिदिएको चार करोड बजेटमा अहिले तीन धारा सडक स्तरान्नती लगायतका कामहरु भइरहेको भन्दै उहाँले स्थानीयसंगको ६०÷४० को साझेदारीमा हुने कामका लागि ५० लाख बजेट विनियोजन गरेकोमा पाँच लाख मात्रै खर्च भएको बताउनुभयो ।

नगरपालिकाबाट आउँने वार्षिक करिब तीन करोड ५० लाख बजेट मात्रै पर्याप्त नहुने भएकाले संघ र प्रदेश सरकारबाट पनि बजेट ल्याउने प्रयास भइरहेको भन्दै उहाँे संघले बजेट काटे पनि ल्याउन लागिपरेको बताउनभयो ।

अब थोरै काम मात्रै सम्पन्न गर्न बाँकी रहेको दाबी गर्दै यसअघि पनि पर्वसांसद महेश बस्नेत, दूर्लभ थापा, शशीजंग थापा, किरण थापा मगरसंगको सहयोगमा बजेट ल्याएर काम गरेको वडा अध्यक्ष जोशीले स्मरण गर्नुभयो । खानेपानीको समस्या समाधान गर्न मेलम्चीको पानी बढी भन्दा बढी ल्याउने प्रयास जारी भएको, स्थानीय पानीको श्रोतको खोजी भइरहेको बताउदै यहाँका १० हजार घरधुरी मध्ये सात हजारलाई पानी वरतण गरिरहेको र तीन हजाका लागि प्रयास भइरहेको बताउनुभयो ।

नगरपालिकाले असार ९ र १० गते ल्याउने बजेटमा आयाजना समावेश गर्न टोलटोलबाट योजना माग गरेकोमा ६ वटा भन्द बढी निवेदन नपरेको बताउनुभयो ।
उहाँले सबै मिलेर बिकासमा हातेमालो गर्न तर अिनावश्क बिरोध गर्ने र विकास रोक्न खोज्ने प्रयास कसैले गर्न नहुने बताउनुभयो ।

कार्यक्रममा प्रहरी प्रभाव कटुञ्जेका प्रहरी नायब निरिक्षक नेत्रबहदुर कार्कीले चोरी न्यूनिकरणका लागि प्रहरीले गस्ति लगायतका कर्यहरु गरिरहेको बताउदै गडेधारा टोलमा गाजा खाने किशोरहरुलाई करिब ५० जनालाई नियन्त्रणमा एिर परिवारको जिम्मा लगाएको बताउनुभयो ।

कार्यक्रममा स्थानीयवासीहरु रत्न श्रेष्ठ, मिलन कार्की, हरेराम चौगुठी, विरेन्द्र थापा, चिरञ्जिवी पोखरेल, युवराज घिमिरे, शुसिल श्रेष्ठ, प्रदीप श्रेष्ठ, सविना श्रेष्ठ, कविता पोखरेल, अर्चना खरेल, देवीबहदुर बस्नेत, सिमन तामाङ्गलगायतले विकासका पूर्वाधार निर्माण पर्यप्त भएको चर्चा गर्दै शुद्ध खानेपानीको व्यबस्थापन र सुरक्षाका लागि सिसि क्यामरा तथा सडक बत्तिको आवश्यकता स्थानीइ सरकारले सम्बोधन गरिदिन सुझाब दिनु भएको थियो ।

वडा अध्यक्ष केसीलाई सूर्यविनायक–३ बालकोटवासी भन्छन् : विकास राम्रो भो अब हामीलाई पानी दिनुस्

भक्तपुर । सूर्यविनायक नगरपालिका वडा नं. ३ मा विकास, सेवा प्रवाह, सुशासन तथा जनचासोका विषयमा केन्द्रित सार्वजनिक सुनुवाई तथा प्रगति समीक्षा कार्यक्रम सम्पन्न भएको छ ।

राष्ट्रिय सञ्चार केन्द्र नेपाल (एनएमसी) को आयोजना तथा सूर्यविनायक नगरपालिकाको सहयोगमा वडा कार्यालयमा आयोजित कार्यक्रममा चालु आर्थिक वर्षमा वडाले गरेका विकास निर्माण, सामाजिक सेवा, प्रशासनिक गतिविधि तथा आगामी प्राथमिकताबारे समीक्षा गरिएको थियो । कार्यक्रममा स्थानीयवासीले आफ्ना गुनासा, सुझाव र जिज्ञासा खुलस्त रूपमा राखेका थिए ।

कार्यक्रममा वडासचिव शेषराज दाहालले चालु आर्थिक वर्षमा वडामा ३० वटा योजना सञ्चालन भएको जानकारी दिँदै अधिकांश योजना सम्पन्न भइसकेको बताए । उनका अनुसार ३२६ जना लाभग्राहीलाई सामाजिक सुरक्षा भत्ता वितरण गरिएको छ भने विभिन्न शीर्षकबाट ८१ लाख ९८ हजार ७४३ रुपैयाँ राजस्व संकलन भएको छ । बढ्दो महँगीका कारण केही योजनामा चुनौती देखिएको उनले उल्लेख गरे ।

सुनुवाईमा सहभागी स्थानीयवासीहरूले तुवाचो गणेश मन्दिरको पुनर्निर्माण, खानेपानी वितरणको असमानता हटाउने व्यवस्था, सडकबत्ती जडान, स्वास्थ्य शिविर सञ्चालन, किरियापुत्री भवन निर्माण, गणेश आधारभूत विद्यालयको शैक्षिक गुणस्तर सुधार, ढल व्यवस्थापन, सार्वजनिक कार्यक्रममा जनसहभागिता वृद्धि, जेष्ठ नागरिक, महिला, अपाङ्गता भएका व्यक्ति तथा एकल महिलामैत्री कार्यक्रम, सीसी क्यामेरा जडान तथा जीवन विज्ञान ९योग० प्रयोगशालाका लागि भवन व्यवस्थापनलगायत विषय उठाएका थिए ।

प्रश्नहरूको जवाफ दिँदै बालकोट प्रहरी प्रभागका प्रमुख पदमबहादुर बलायरले अपराध नियन्त्रण र सुरक्षा व्यवस्थापनका लागि सार्वजनिक स्थानमा थप सीसी क्यामेरा जडान आवश्यक रहेको बताए । साथै, विग्रिएका क्यामेराको मर्मतसम्भारमा समेत ध्यान दिनुपर्ने उनको भनाइ थियो ।

स्वास्थ्य चौकी बालकोटका प्रमुख सुशील घिमिरेले सीमित स्रोत–साधनका बाबजुद जेष्ठ नागरिक तथा दीर्घरोगी नागरिकलाई सेवा दिइरहेको जानकारी दिए । उनले सुगर र प्रेसरका बिरामीलाई निःशुल्क औषधि उपलब्ध गराइरहेको, नियमित स्वास्थ्य शिविर सञ्चालन भइरहेको तथा गर्भवती महिलाका लागि निःशुल्क अल्ट्रासाउण्डसहितको स्वास्थ्य परीक्षण कार्यक्रम सञ्चालनको तयारी भइरहेको बताए । जेष्ठ नागरिकको स्वास्थ्य सेवाका लागि थप बजेट र औषधिको आवश्यकता रहेको उनले औंल्याए ।

बालकोट खानेपानी उपभोक्ता समितिका सचिव हरिचन्द्र अधिकारीले केयूकेएल र नगरपालिकाबीचको सहकार्यपछि केही राहत मिलेको भए पनि मागअनुसार पानी वितरण गर्न अझै चुनौती रहेको बताए । पाइपलाइन विस्तारमा समस्या रहेको उल्लेख गर्दै उनले उपलब्ध पानीलाई समान रूपमा वितरण गरिरहेको स्पष्ट पारे ।

कार्यपालिका सदस्य हेमा दाहालले महिला, बालबालिका, दलित, अपाङ्गता भएका व्यक्ति तथा एकल महिलालाई लक्षित कार्यक्रमहरू प्रभावकारी रूपमा सञ्चालन भइरहेको बताइन् । उनले सीपमूलक तालिममार्फत स्वरोजगार र आयआर्जनका अवसर सिर्जना गरिएको उल्लेख गर्दै आवश्यक परे व्यवसाय सञ्चालनका लागि समेत वडाले सहयोग गर्ने बताइन् ।

कार्यक्रमका क्रममा वडाध्यक्ष दीपेन्द्र केसीले विकासका लागि योजना मात्र नभई पर्याप्त बजेट आवश्यक रहेको धारणा राख्नु भयो । उनले तुवाचो गणेश मन्दिर पुनर्निर्माण गर्ने प्रतिबद्धता व्यक्त गर्दै गणेश आधारभूत विद्यालयको शैक्षिक गुणस्तर सुधारका लागि आवश्यक पूर्वाधार निर्माणको योजना रहेको जानकारी दिए ।
एक वर्षमा करिब २ करोड ६० लाख रुपैयाँ बजेट प्राप्त हुने उल्लेख गर्दै उनले उपभोक्ता समितिमा देखिने विवाद न्यूनीकरण गर्न अधिकांश योजनालाई टेण्डर प्रक्रियामार्फत अघि बढाउने नीति लिइएको बताए ।

वडाध्यक्ष केसीले वडा नं। ३ र ४ को सिमानामा सार्वजनिक भवन निर्माणका लागि पहल भइरहेको, खानेपानी समस्या समाधानका लागि केयूकेएलसँग सहकार्य भइरहेको तथा आवश्यकता र समानुपातिक वितरणको आधारमा टोल–टोलमा बजेट विनियोजन गरिएको स्पष्ट पारे ।
‘हामीले प्रचार होइन, काम गरेर देखाएका छौं,’ उनले भने–‘वडाका सबै क्षेत्रलाई समेटेर विकासलाई सन्तुलित ढंगले अघि बढाएका छौं ।’

ढल व्यवस्थापनमा स्थानीय साझेदारीको मोडेल अपनाउन आग्रह गर्दै उनले सडकमा थप सीसी क्यामेरा जडान गर्ने तथा जीवन विज्ञान प्रयोगशालाका लागि उपयुक्त जग्गा उपलब्ध भए भवन निर्माणमा सहयोग गर्ने प्रतिबद्धता व्यक्त गरे । साथै, सीपमूलक तालिमका लागि बजेट अभाव नरहेको र माग आएअनुसार कार्यक्रम सञ्चालन गरिने जानकारी दिए ।

सार्वजनिक सुनुवाईमा स्थानीयवासीको उल्लेखनीय सहभागिता रहेको थियो । कार्यक्रममा उठाइएका प्रश्न, सुझाव र अपेक्षाहरूले वडा कार्यालयलाई आगामी योजना तथा सेवा प्रवाह थप प्रभावकारी बनाउन मार्गदर्शन गर्ने विश्वास व्यक्त गरिएको थियो । कार्यक्रमका अधिकांश सहभागीले वडा अध्यक्षको काम गर्ने तरिका र आत्मविश्वासको खुलेर प्रशंसा गरेका थिए ।

राष्ट्रिय सञ्चार केन्द्र नेपालका अध्यक्ष पेशल आचार्यको सभापतित्वमा सम्पन्न कार्यक्रममा कार्यक्रम संयोजक पुष्करराज बुढाथोकीले स्वागत मन्तव्य राखेका थिए । सचिव हेमराज ढकालले कार्यक्रम सञ्चालन गरेका थिए भने सल्लाहकार दिवस गुरागाईंले कार्यक्रमको विषय प्रवेश गराएका थिए ।

सूर्यविनायक नगरपालिका वडा नं. ८ सिपाडोलमा निःशुल्क स्वास्थ्य शिविर हुदै

भक्तपुर १९ जेठ । सूर्यविनायक नगरपालिका वडा नं. ८ सिपाडोलले आफ्ना नागरिकलाई स्थानीयस्तरमा गुणस्तरीय स्वास्थ्य सेवा दिने उदेश्यले भोली बुधबार बृहत निःशल्क स्वास्थ्य शिविरको आयोजना गर्ने भएको छ ।

सिपडोल स्वास्थ्य चौकी सिपाडोलमा बिहान ११ बजेदेखि दिउँसो ४ बजेसम्म सञ्चालन हुने शिविरमा काठमाडौं मेडिकल कलेज दुवाकोट भक्तपुरको विशेषज्ञ डाक्टरहरुको उपस्थितिमा स्वास्थ्य सेवाहरु निःशुल्क रुपमा उपलव्ध गराईने वडा नं. ८ का वडाध्यक्ष पुष्पराज बस्नेतले जानकारी दिनुभयो ।

स्वास्थ्य शिविरमा निःशुल्क उपलब्ध हुने सेवाहरुमा जनरल मेडिसिन, स्त्री रोग, ऑखा रोग, बाल रोग, दन्त रोग, इ.सि.जि , शल्यक्रिया र सर्जरी, भिडियो एक्स रे, हाडजोर्नी तथा नसा रोग, नाक, कान, घाटीको जाँच गर्नुका साथै ल्याबको समेत सेवा प्रवाह हुने उहाँले जानकारी दिनुभयो ।

शिविरमा निःशुल्क औषधी समेत वितराण् हुने जानकारी दिदै उहाँले सम्पूर्ण वडावासीलाई अवसरको फाईदा उठाउँदै शिविरमा सहभागि हुन वडा अध्यक्ष बस्नेतले आग्रह गर्नुभएको छ ।

नगरकोटमा सार्वजनिक सुनुवाई , वडाध्यक्ष लामा भन्नुहुन्छ : विकासले फेरिदै नगरकोटको मुहार

गोकर्णेश्वरमा आयोजित ‘तेस्रो औद्योगिक, सांस्कृतिक, पर्यटन तथा व्यापार महोत्सव आइतबार अन्तिम दिन भव्य समारोह

काठमाडौँ १७ बैशाख : नयाँ वर्ष २०८३ को अवसर पारेर औद्योगिक शान्ति नेपाल संस्थाले काठमाडौंको गोकर्णमा आयोजना गरेको ‘तेस्रो गोकर्णेश्वर औद्योगिक, साँस्कृतिक, पर्यटन, कृषि तथा व्यापार महोत्सव–२०८३’ अन्तिम दिन आइतबार चर्चित गायकगायिकाको बेजोड एव भव्य सांगीतिक प्रस्तुती रहने भएको छ ।
यहीँ वैशाख २४ गतेदेखि जेठ १७ गतेसम्म गोकर्णेश्वर नगरपालिका वडा नं ४ स्थित हनुमान चोकमा आयोजना भएको ‘तेस्रो गोकर्णेश्वर औद्योगिक, साँस्कृतिक, पर्यटन, कृषि तथा व्यापार महोत्सव–२०८३’ मा चर्चित गायकगायिकाको प्रसतूती भइसकेको र आईतबार अन्तिम दिन भव्य प्रस्तुती रहने भएको संस्थाका अध्यक्ष सन्दिप महतले जानकारी दिनुभयो ।

यहाँका उपभोक्तालाई एकै स्थानबाट दैनिक उपभोग्य सामग्री सर्वसुलभ मूल्यमा उपलब्ध गराउने तथा स्थानीय प्रतिभाको खोजी गरि प्रतिभा पहिचान गर्ने उद्देश्यले महोत्सवको आयोजना गरेको उहाँले जानकारी दिनुभयो । गोकर्णमा भएको महोत्सवमा औद्योगिक उत्पादन, सूचना तथा विज्ञान–प्रविधि, अटोमोबाइल तथा विद्युतीय उपकरण, कृषि औजार, मोबाइल तथा इलेक्ट्रोनिक्स सामग्री, लत्ताकपडा तथा भाँडाकुँडाको प्रदर्शनी सुपथ मूल्यमा बिक्री भएको छ ।

आन्तरिक तथा बाह्य पर्यटकको आगमन बृद्धि गर्ने र पर्यटनको विकास गर्ने उदेश्य समेत रहेको महोत्सवमा पर्यटनसँग सम्बन्धित विविध गतिविधि पनि समेटिएको उहाँले जानकारी दिनुभयो । महोत्सवमा दुई लाखभन्दा बढी अवलोकनकर्ताले अवलोकन गरेको जानकारी दिदै संस्थाका अध्यक्ष महतले महोत्सवमा आकर्षणका रूपमा एशियाकै उत्कृष्ट बाल उद्यान, रोटेपिङ, ड्रागन, ट्रेन, रेन्जर, नाउ लगायत बालबालिकाकालाई मनोरञ्जन दिने खेल सामग्री, विविध खाना महोत्सव तथा दैनिक रूपमा स्थानीय तथा राष्ट्रिय कलाकारहरूको प्रस्तुति राखिएको उहाँले बताउनुभयो ।

महोत्सवमा ‘प्रथम गोकर्णेश्वर डान्स आइडल’ प्रतियोगिताको समेत आयोजना गरिएको जानकारी दिदै उहाँले शिखर छहारी सांस्कृतिक कला केन्द्रको संयोजनमा प्रतियोगिता गरिएको बताउनुभयो । महोत्सवको मुख्य प्रवेशद्वार ‘लन्डन ब्रिज’ को स्वरुपमा निर्माण गरिएको र दर्शक तथा उपभोक्ताका लागि यो आकर्षण भएको बताउनुभयो ।
कुल १२० वटा स्टल रहेको महोत्सवमा स्थानीय उत्पादन तथा महिला उद्यमीहरूका लागि निःशुल्क स्टलको व्यवस्था गरिएको जानकारी दिदै गोकर्णेश्वर नगरपालिकाको सिफारिसमा स्थानीय सीप, कला र उत्पादनलाई प्राथमिकता दिएर राखिएको बताउनुभयो ।

महोत्सवको प्रवेश शुल्क सर्वसाधारणका लागि १०० रुपैयाँ र विद्यार्थीका लागि ५० रुपैयाँ तोकिएको छ भने विद्यार्थी सहुलियतका लागि परिचयपत्र अनिवार्य गरिएको छ भने जेष्ठ नागरिक, अपाङ्गता भएका व्यक्ति र पाँच वर्ष मुनिका बालबालिकालाई निःशुल्क प्रवेशको व्यवस्था गरिएको जानकारी दिनुभयो ।

दैनिक राष्ट्रिय तथा अन्तर्राष्ट्रियस्तरका कलाकारहरुबाट गीत, नृत्यलगायतका मनोरञ्जन प्रदान गरिएको बताउनुभयो ।
अन्तिम दिनको सांगीतिक कार्यक्रममा कमल विसी माल्दाई? समिना लो, विश्व नेपाली, चर्चित लोक गायक सानु केसी, अञ्जु सुनार, रमेश श्रेष्ठ मेलोडी, रमश श्रेष्ठ शिशिर, विनोद लामा, रेणु श्रेष्ठलगायतका गीत तथा नृत्यहरु प्रस्तुत गरिने भएको छ ।

स्वास्थ्य मन्त्री किरण थापाद्धारा गैसस भक्तपुरद्धारा प्रकाशित स्मारिका शुसासनको लोकार्पण

-नबराज काफ्ले
भक्तपुर, १६ जेठ : गैर सरकारी संस्था महासंघ ९गैसस० नेपाल, जिल्ला शाखा भक्तपुरको २१ औं साधारणसभा विभिन्न कार्यक्रमका साथ भव्यरूपमा सम्पन्न भएको छ। सभामा सामाजिक सुरक्षा र स्वास्थ्य बीमासम्बन्धी ध्यानाकर्षण पत्र हस्तान्तरण, सुशासन स्मारिका विमोचन तथा नागरिक समाजको भूमिकाबारे गहन छलफल भएको छ ।

कार्यक्रमको सभापतित्व गैसस महासंघ भक्तपुरकी अध्यक्ष अनिता पाण्डेले गर्नुभएको थियो भने वागमती प्रदेश सरकारका स्वास्थ्य मन्त्री माननीय किरण थापा प्रमुख अतिथि वक्ताका रूपमा उपस्थित हुनुहुन्थ्यो । कार्यक्रम सञ्चालन सचिव लक्ष्मी कार्की अधिकारीले गर्नुभयो ।

कार्यक्रमको मुख्य आकर्षण भनेको अध्यक्ष अनिता पाण्डेद्वारा प्रमुख अतिथि मन्त्री किरण थापालाई सामाजिक सुरक्षा र स्वास्थ्य बीमासम्बन्धी ध्यानाकर्षण पत्र हस्तान्तरण गरिनु थियो । सो पत्रमा उठाइएका मागहरूको कार्यान्वयनमा मन्त्री थापाले ठोस प्रतिबद्धता व्यक्त गर्नुभयो, जसलाई उपस्थित प्रतिनिधिहरूले सकारात्मक रूपमा स्वागत गरे ।

मन्त्री थापाले भन्नुभयो(गैरसरकारी संस्थाहरू राज्य र नागरिकबीचको महत्त्वपूर्ण सेतु हुन् । सामाजिक सुरक्षा तथा स्वास्थ्य बीमाको विस्तारमा सरकार गम्भीर छ र उठाइएका सवालहरूलाई प्राथमिकतामा राखिनेछ ।

भक्तपुरका प्रमुख जिल्ला अधिकारी विनोद खड्काले नागरिक समाजको भूमिकालाई सराहना गर्दै जिल्ला प्रशासन सँगको सहकार्यलाई थप प्रभावकारी बनाउन जोड दिनुभयो । उहाँले भन्नुभयो(गैसस महासंघले गैरसरकारी संस्थाहरूको समस्याहरू सरकार समक्ष पुर्‍याउने काम गर्दछ, यो अत्यन्त महत्त्वपूर्ण छ ।

गैसस महासंघ नेपालका केन्द्रीय अध्यक्ष अर्जुन भट्टाराईले भक्तपुर शाखाको ऐतिहासिक यात्रा र अगामी कार्यदिशाबारे मार्गदर्शन गर्नुभयो । उहाँले देशभरका गैरसरकारी संस्थाहरू पारदर्शिता र जवाफदेहितासहित काम गर्न प्रतिबद्ध रहेको बताउनुभयो ।

कार्यक्रमको अर्को विशेष पक्ष भनेको सुशासन स्मारिका विमोचन थियो । प्रमुख अतिथि, विशिष्ट अतिथि तथा उपस्थित सम्पूर्ण महानुभावहरूको सामूहिक उपस्थितिमा स्मारिकाको विमोचन सम्पन्न भयो, जसले कार्यक्रमलाई थप गरिमामय बनाएको थियो ।

सभापति अनिता पाण्डेले २१ वर्षको यात्रालाई स्मरण गर्दै संस्थाका उपलब्धिहरू प्रस्तुत गर्नुभयो । उहाँले भन्नुभयो, गैरसरकारी क्षेत्र केवल सेवा गर्ने माध्यम मात्र होइन, यो परिवर्तनको आवाज हो । आगामी दिनमा सामाजिक सुरक्षा, स्वास्थ्य अधिकार र सुशासनका लागि संस्था थप सक्रिय रहनेछ ।

कार्यक्रममा गैसस महासंघ भक्तपुरका सदस्य संस्थाका प्रतिनिधिहरूको उल्लेख्य संख्यामा उपस्थित रहेको थियो ।

सूर्यविनायकको हाट बजार : स्थानीय उत्पादनदेखि परिकारसम्म एसईई सम्मानदेखि सांगीतिक कार्यक्रमसम्ममा भीड

दूईदिने औद्योगिक मेलाको आज पहिलो दिन १५ हजार भन्दा बढीको अवलोकन

ज्येष्ठ नागरिक सेवा समाजलाई सुवालले गरे १ लाख १० हजारको चेक हस्तान्तरण

नवराज काफ्ले

भक्तपुर, १५ जेठ :  ज्येष्ठ नागरिकहरूको सम्मानजनक जीवनयापन र उनीहरूको हकहित संरक्षणका लागि संस्थागत पहल कदमी बढाउने उद्देश्यका साथ ‘संस्थागत जानकारी एवं सहयोग हस्तान्तरण कार्यक्रम’ सम्पन्न भएको छ ।

ज्येष्ठ नागरिक सेवा समाज, नेपालको आयोजनामा भक्तपुरको सूर्यविनायक स्थित शुभकामना साकोसको सभाहलमा आयोजित उक्त विशेष कार्यक्रममा संस्थाका अध्यक्ष बालमुकुन्द सुवालले व्यक्तिगत तर्फबाट १ लाख १० हजार रुपैयाँको आर्थिक सहयोग घोषणा गर्दै चेक हस्तान्तरण गर्नुभएको छ । अध्यक्ष सुवालको यस सराहनीय कार्यबाट प्रभावित भई कार्यक्रममा उपस्थित अन्य दाताहरूबाट समेत तत्कालै थप ९० हजार रुपैयाँ सहयोग संकलन भएको छ । कुल २ लाख रुपैयाँको यो सहयोग राशिले ज्येष्ठ नागरिकको कल्याणका लागि अन्य मनकारी व्यक्ति एवं संस्थाहरूलाई पनि सहयोग गर्न ठूलो ऊर्जा र प्रेरणा मिल्ने वातावरण तयार गरेको छ ।

ज्येष्ठ नागरिक सेवा समाज, नेपालका अध्यक्ष बालमुकुन्द सुवालको सभापतित्वमा सम्पन्न उक्त कार्यक्रमको सञ्चालन संस्थाकी उपाध्यक्ष कृष्णेश्वरी हाडाले गर्नुभएको थियो । कार्यक्रममा विभिन्न क्षेत्रका लब्धप्रतिष्ठित सामाजिक व्यक्तित्वहरू, बुद्धिजीवी एवं संस्थाका परिवारहरूको उल्लेख्य सहभागिता रहेको थियो ।

कार्यक्रमको एक महत्त्वपूर्ण सत्रमा वीर अस्पतालकी जेरियाट्रिक नर्स विशेषज्ञ (वृद्धवृद्धा स्वास्थ्य विशेषज्ञ) रती पक्वाङ्ग सुवालले सहभागीहरूलाई ज्येष्ठ नागरिकको वर्तमान अवस्था, उनीहरूको विशिष्ट स्वास्थ्य आवश्यकता र ‘डे-केयर सेन्टर’ (दिवा सेवा केन्द्र) को अपरिहार्यता बारे विस्तृत प्रशिक्षण दिनुभएको थियो । उहाँले उमेर ढल्किँदै जाँदा देखा पर्ने शारीरिक तथा मानसिक समस्याहरूलाई सम्बोधन गर्न र उनीहरूलाई एक्लोपनबाट बचाउन दिवा सेवा केन्द्रहरूले खेल्ने भूमिकाबारे प्रकाश पार्नुभयो ।

संस्था स्थापनाको मूल उद्देश्य ‘ज्येष्ठ नागरिकको सम्मानजनक जीवनको पहल’ रहेको जानकारी दिँदै कार्यक्रममा संस्थाको आगामी कार्ययोजनाहरू प्रस्तुत गरिएको थियो । जस अन्तर्गत सम्पूर्ण सुविधा सम्पन्न ज्येष्ठ नागरिक मैत्री भवन निर्माण गर्ने, ज्येष्ठ नागरिक दिवा सेवा केन्द्र (डे-केयर सेन्टर) स्थापना गरी आवश्यक पूर्वाधार तथा सुविधाहरू उपलब्ध गराउने,समाजमा असहाय र कठिन परिस्थितिमा जीवन बिताइरहनुभएका ज्येष्ठ नागरिकहरूको उचित व्यवस्थापन गर्ने,उनीहरूको जीवनलाई सरल, सुखी र आध्यात्मिक बनाउन स्वास्थ्य शिविर, योगध्यान, धार्मिक प्रवचन तथा धार्मिक भ्रमण जस्ता सेवाहरू सञ्चालन गर्ने,यो सेवामूलक अभियानलाई काठमाडौँ उपत्यकामा मात्र सीमित नराखी देशव्यापी रूपमा विस्तार गर्ने लगायत रहेको संस्थाका अध्यक्ष सुवालले अवगत गराउनुभयो ।

कार्यक्रममा आमन्त्रित अतिथि वक्ताहरूले ज्येष्ठ नागरिक समाजले अघि सारेको कार्ययोजनाको प्रशंसा गर्दै आफ्ना महत्त्वपूर्ण धारणाहरू राख्नुभएको थियो । धारणा राख्ने क्रममा पातञ्जल योग समिति नेपालका महासचिव नबराज काफ्लेले ज्येष्ठ नागरिकहरूको सु-स्वास्थ्यका लागि योग र ध्यानको महत्त्व दर्शाउँदै भन्नुभयो-“उमेर बढ्दै जाँदा शरीर निष्क्रिय हुनु स्वाभाविक हो, तर योग र प्राणायामको माध्यमबाट उनीहरूलाई मानसिक रूपमा सवल र शारीरिक रूपमा चुस्त राख्न सकिन्छ । संस्थाले कार्ययोजनामा योगध्यानलाई समेट्नु स्वागतयोग्य छ र यसमा हाम्रो समिति सदैव सहकार्य गर्न तयार छ ।”

त्यसैगरी साझा प्रकाशनका पुर्व महाप्रबन्धक होम प्रसाद गौतमले ज्येष्ठ नागरिकहरू समाजका पथप्रदर्शक भएको चर्चा गर्दै भन्नुभयो-“ज्येष्ठ नागरिकहरूसँग अथाह ज्ञान र अनुभवको भण्डार हुन्छ । उनीहरूको अनुभवलाई राज्य र समाजले सही ढंगले उपयोग गर्न सक्नुपर्छ । अध्यक्ष सुवालले गर्नुभएको आर्थिक सहयोगले संस्थाको जग बलियो बनाउन ठूलो मद्दत पुग्नेछ र यसले अन्य क्षेत्रलाई पनि सामाजिक उत्तरदायित्व वहन गर्न प्रेरित गर्नेछ ।”

कार्यक्रममा रासस भक्तपुर संवादाता रमेश गिरिले पत्रकारिताको दृष्टिकोणबाट विषयवस्तुको उठान गर्दै भन्नुभयो-“बदलिँदो सामाजिक परिवेशमा ज्येष्ठ नागरिकहरू अपहेलित र एकाङ्की बन्दै गएका समाचारहरू बढिरहेका छन् । यस्तो अवस्थामा ज्येष्ठ नागरिक सेवा समाजले चालेको यो कदम उदाहरणीय छ । मिडियाको तर्फबाट यस्ता पवित्र र सामाजिक अभियानहरूलाई नागरिकस्तरसम्म पुर्‍याउन हामी सधैँ प्रतिबद्ध छौँ र अन्य दाताहरूलाई पनि यस महायज्ञमा जोडिन आह्वान गर्दछौँ ।”

कार्यक्रममा ज्येष्ठ नागरिकहरूको जनसाङ्खीय अवस्था र यसले निम्त्याएका चुनौती एवं अवसरहरूमाथि पनि गम्भीर बहस भएको संस्थाका सदस्य बद्रीनारायण ताम्राकारले अवगत गराउनुभयो ।

संस्थाका सल्लाहकार विजेन्द्र ध्वजुले ज्येष्ठ नागरिकको राष्ट्रिय तथा अन्तरास्ट्रिय तथ्यांक प्रस्तुत गर्दै हाल विश्वभर ६० वर्षमाथिको जनसङ्ख्या करिब ९० करोड रहेको, अर्थात् प्रत्येक आठ जनामा एक व्यक्ति ज्येष्ठ नागरिक रहेको उल्लेख गर्नुभयो । उहाँले-यसको दुई तिहाइ हिस्सा विकासोन्मुख मुलुकहरूमा छ,सन् २०५० सम्ममा यो सङ्ख्या बढेर २ अर्ब (कुल जनसङ्ख्याको २२ प्रतिशत) पुग्ने अनुमान छ, नेपालको सन्दर्भमा कुल जनसङ्ख्याको १०.२ प्रतिशत अर्थात् करिब ३० लाख ज्येष्ठ नागरिकहरू रहेका छन् ,नेपालमा सामान्य जनसङ्ख्या वृद्धिदर ०.९३ रहँदा ज्येष्ठ नागरिकको जनसङ्ख्या वृद्धिदर भने ३.१४ प्रतिशत हुनुले यो उमेर समूहको सङ्ख्या तीव्र रूपमा बढिरहेको तथ्यांकबाट स्पष्ट देखिएको अवगत गराउनुभयो ।

नागरिकहरूमा नयाँ किसिमका समस्या र आवश्यकताहरू देखा परेका छन् । एकल परिवारको लहर, वैदेशिक रोजगारी र बसाइँसराइका कारण धेरै ज्येष्ठ नागरिकहरू सहाराविहीन र एकाङ्की बन्दै गएका छन् । अन्तरपुस्ता अन्तर (जेनेरेसन ग्याप) बढ्नु, अधिकार सुरक्षित नहुनु, पूर्वाधार र दक्ष जनशक्तिको अभाव हुनु तथा सडकमा अलपत्र पर्ने ज्येष्ठ नागरिकको सङ्ख्या बढ्नुले राज्यको बजेट र स्वास्थ्य क्षेत्रमा लगानीको भार थपेको छ ।

ज्येष्ठ नागरिकहरू समस्या मात्र नभएर अवसर पनि हुन् । उनीहरूसँग भएको ज्ञान, सीप र अनुभवले देशलाई दक्ष जनशक्ति प्रदान गर्छ, जसलाई पुनर्निर्माण वा आपतकालीन समयमा उपयोग गर्न सकिन्छ । सामाजिक सद्भाव, एकता र संस्कृतिको संरक्षणमा उनीहरूको भूमिका अद्वितीय रहन्छ । निजी क्षेत्रले ज्येष्ठ नागरिक लक्षित उत्पादन र व्यवसायमा लगानी बढाएर नयाँ रोजगारी सिर्जना गर्न सक्छन् । उनीहरूलाई आर्थिक रूपमा सक्षम बनाउन ‘मेगा आयोजना’ हरूमा लगानीको वातावरण बनाउनु आजको आवश्यकता हो ।

कार्यक्रमको समापन गर्दै सभापति एवं अध्यक्ष बालमुकुन्द सुवालले आफूले उपलब्ध गराएको सहयोग एउटा सुरुवात मात्र भएको र ज्येष्ठ नागरिकहरूको लागि बन्ने मैत्री भवन तथा दिवा सेवा केन्द्रका लागि समाजका हरेक तप्काबाट थप भौतिक, नैतिक र आर्थिक सहयोगको अपेक्षा गरिएको बताउनुभयो ।