सुर्यविनायक नगरपालिका वडा नं ७ गुण्डूमा बालमैत्री स्थानिय शासन घोषणा

भक्तपुर, २१ असार । सूर्यविनायक नगरपालिका वडा नं ७ गुण्डूमा आज आयोजना गरिएको बालमैत्री स्थानिय शासन दिगोपना सम्वन्धी कार्यक्रम सम्पन्न भएको छ ।
कार्यक्रममा २०८३ असार १२ गते बालमैत्री वडा घोषणा कार्यक्रममा बिभिन्न प्रतिभा प्रस्तुति तथा साँस्कृतिक प्रस्तुति गर्ने बिद्यार्थीहरुलाई पुरस्कार प्रदान गरिएको थियो । साथै बिद्यालयका बालमैत्री सम्पर्क शिक्षक, प्रहरी कार्यलयका बालमैत्री सम्पर्क प्रहरी, स्वास्थ स्वयम सेविकाहरु तथा बाल सञ्जालका बालबालिकाहरुलाई वडा अध्यक्ष रविन्द्र सापकोटाले कदर पत्र प्रदान गर्नु भएको थियो ।

कार्यक्रमा आउँदो साउन १ गतेदेखि सेवा निबृत्त हुन लाग्नु भएका श्री भैरवी आधारभूत बिद्यालयका प्रधानअध्यापक राजकुमार बस्नेतलाई वडा कार्यालयको तर्फबाट वडा अध्यक्ष रविन्द्र सापकोटाले सम्मान गर्नु भएको थियो ।

कार्यक्रममा सापकोटोले बलमैत्री स्थानीय शासन युक्त वडा घोषणा १० वटा वडा घोषणा भइसकेको बताउदै जिल्ला समन्वय समितिको अनुगमनबाट ५२ वटा सूचक पुरा गरेको पाईएपछि जिससको स्वीकृत पाएर घोषणा गरिएको बताउनुभयो ।

सापकोटाले भन्नुभयो, ‘नगरपालिकालाई स्थानीय शासन युक्त नगरपालिका घोषणा गर्ने तयारी भइरहेको छ, वडा घोषणाको प्रतिवेदन वागमति प्रदेश सामाजिक विकास मन्त्रालयलाई दिन्छौं, त्यसपछि उक्त मन्त्रालयले अनुगमन गरि स्वीकृति दिएपछि पालिका पनि घोषणा गर्छौ, आगामी भदौ महिनाको अन्तयसम्ममा नगरपालिका पनि घोषणा हुन्छ ।’

नगरपालिकाले तीन वर्ष लगाएर २०८० बैशाखमा निर्णय गरि साउनमा बालमैत्री अभिमूखीकरण गरि तीन वर्ष लगाएर ५२ वटा सूचकमा पुरा गरि घोषणा गरिएका र यसलाई निरन्तर दिदै दिगोपना ल्याउन पञ्चवर्षिय लगानी योजना निर्माण गरि काम गर्ने तयारी गरेको बताउनुभयो ।  वडालाई बालमैत्री स्थानीय शासन युक्त वडा घोषणा गर्न सबै निकायको सहयोग र अपनत्वल पाएको भन्दै उहाँले यसलाई निरन्तरता दिने बताउनुभयो ।

बालमैत्री घोषणा र कार्यान्वयनलाई तल्लो तहमा घरघरमा पुग्नु पर्छ भनेर १० वटै वडामा सम्पन्न गरिएको बताउदै सुरुवातीमा वडा नं. ७ ले घोषणा गरिएको बताउनुभयो ।
यस्ता कार्यक्रमा कसैलाई पनि भत्ता दिन नमिल्ने बताउदै उहाँले घोषणा कार्यक्रममा प्रस्तुत भएको नाटकदेखि साँस्कृतिक कार्यक्रमको प्रस्तुती निकै राम्रा भएको बताउनुभयो । उहाँले अब दिगोपनका लागि अझ उत्साहपूर्वक काम गर्नु आग्रह गर्नुभयो ।

 

भक्तपुर अस्पताललाई सफलता, एक सातामा विशिष्टिकृत दुई शल्यक्रिया
भक्तपुर, १९ असार : भक्तपुर अस्पतालले पहिलो पटक मेरुदण्ड (स्पाइन) को भाचिएको एक बिरामीको आज सफल रुपमा स्पाइन स्टेबिलाइजेसन (क्उष्लब िक्तबदष्ष्शिबतष्यल) शल्यक्रिया सम्पन्न गरेको छ ।
लडेर ढाडमा गम्भीर चोट लागेर मेरुदण्ड भाचिएर भक्तपुर अस्पतालमा भर्ना हुनु भएका ४२ वर्षीय रघु खड्काको अर्थोपेडिक तथा ट्रमा सर्जरी विभागका विशेषज्ञ चिकित्सकहरूको टोलीद्वारा आज सफलतापूर्वक स्पाइन शल्यक्रिया सम्पन्न गरिएको भक्तपुर अस्पतालका अर्थोपेडिक  सर्जनहरू डा. मधु पाण्डेले जानकारी दिनुभयो ।
भक्तपुर अस्पतालका अर्थोपेडिक सर्जनहरू डा. मधु पाण्डे, डा. शैलेन्द्र महर्जन, डा. बिनित ढकाल तथा डा. रोशन ग्वाछासहित एनेस्थेसिया विशेषज्ञ डा. दीपक लोहला, अनेस्थेसिया टोली तथा नर्सिङ टोलीद्वारा आज सफलतापूर्वक शल्यक्रिया सम्पन्न गरिएको अस्पतालका कार्यकारी निर्देशक डा. त्रिभुवन चन्द्र झाले जानकारी दिनुभयो ।
चिकित्सकहरूको निगरानीमा विरामीले स्वास्थ्य लाभ गरिरहनु भएको जानकारी दिदै उहाँले सफल स्पाइन शल्यक्रियाले भक्तपुर अस्पतालको विशेषज्ञ सेवा, आधुनिक स्पाइन शल्यक्रिया क्षमता तथा जटिल ट्रमा बिरामीहरूको सुरक्षित व्यवस्थापनप्रतिको प्रतिबद्धतालाई थप सुदृढ बनाएको बताउनु भयो ।
भक्तपुर अस्पतालले यसअघि यही असार १५ गते डेक्स्ट्रोकार्डिया (म्भहतचयअबचमष्ब) अर्थात् मुटु छातीको दायाँ भागमा रहेको विशेष जन्मजात अवस्थाका बिरामीमा बायाँ घुँडाको सफल टोटल नी रिप्लेसमेन्ट (त्यतब िप्लभभ च्भउबिअझभलत) अर्थात घुँडा प्रत्यारोपण शल्यक्रिया समेत पहिलो पटक सम्पन्न गरेको थिया्े ।
लामो समयदेखि घुँडाको (ब्मखबलअभम इकतभयबचतजचष्तष्क) बाट पीडित ५८ वर्षीया भगवती नेपालको भक्तपुर अस्पतालले पहिलो पटक घुँडा प्रत्यारोपण (जोर्नी फेर्ने) शल्यक्रिया गरिएको अस्पतालका कार्यकारी निर्देशक डा. झाले जानकारी दिनुभयो ।
भक्तपुर अस्पतालका अर्थोपेडिक सर्जनहरू डा. मधु पाण्डे, डा. शैलेन्द्र महर्जन, डा. बिनित ढकाल तथा डा. रोशन ग्वाछालगायतको टोलीद्वारा सफलतापूर्वक सम्पन्न गरिएको शल्यक्रिया विरामीको अबस्थामा निकै सुधार भएको उहाँले बताउनुभयो । उक्त शल्यक्रियाको लागि जापानबाट नेपाल आएर डा. हिरनाका तकाफुमीले सहयोग गरेको उहाँले जानकारी दिनुभयो ।
अस्पतालको यी उपलब्धि केवल एउटा शल्यक्रियाको सफलता मात्र नभई अस्पतालमा आधुनिक हाडजोर्नी उपचार सेवाको विस्तार र विशेषज्ञ सेवाको विकासतर्फको महत्वपूर्ण कोशेढुङ्गा सावित भएको डा. पाण्डेले बताउनुभयो ।
उहाँले भन्नुभयो, “घुँडाको जोर्नी उमेरसँगै घुँडा खिईने समस्या, चोट पटक पछि हुने तथा अन्य दीर्घकालीन जोर्नीसम्बन्धी रोगका कारण धेरै बिरामीले लामो समयसम्म असह्य पीडा, हिँडडुलमा कठिनाइ तथा दैनिक जीवनका सामान्य गतिविधिसमेत गर्न नसक्ने अवस्था भोगिरहेका हुन्छन्, यस्ता बिरामीका लागि औषधि, फिजियोथेरापी तथा अन्य संरक्षणात्मक उपचारले पर्याप्त सुधार नगरेका प्रभावकारी र दीर्घकालीन उपचारको विकल्पका रुपमा घुँडाको प्रत्यारोण गर्ने गरिन्छ, यो उपलब्धी भक्तपुर अस्पतालले हासिल गरेको छ ।” शल्यक्रियापछि बिरामीको स्वास्थ्य अवस्था अत्यन्त सन्तोषजनक रहेको उहाँले बताउनुभयो ।
वागमती प्रदेशको स्वास्थ्य मन्त्री किरण थापाले भक्तपुर अस्पतालले एकसातामा जटिल दुई वटा शल्यक्रिया सफलतापूर्वक सम्पन्न गरेर अस्पतालको बढ्दो क्षमता, आधुनिक प्रविधिको उपयोग तथा विशेषज्ञ जनशक्तिको उत्कृष्ट उदाहरण भएको बताउनुभयो ।
अस्पतालमा यस्तो सेवा उपलब्ध भएसँगै घुँडाको गम्भीर समस्याबाट पीडित बिरामीहरूले आफ्नै सरकारी अस्पतालमा गुणस्तरीय, सुरक्षित तथा विशेषज्ञ उपचार सेवा प्राप्त गर्न सक्ने बताउदै उहाँले प्रदेशले सञ्चालन गरेको विशिष्टिकृत सेवा सञ्चालनले सफलता हासिल गरेको बताउनुभयो । भक्तपुर अस्पतालको विशेषज्ञ सेवा, आधुनिक शल्यक्रिया क्षमता तथा जटिल अवस्थाका बिरामीहरूको सुरक्षित व्यवस्थापनप्रतिको प्रतिबद्धतालाई थप सुदृढ बनाएको मन्त्री थापाले बताउनुभयो ।
डा.पाण्डेले आगामी दिनमा जोनी प्रत्यारोपण लगायत अर्थोपेडिक सेवाको थप विस्तारका लागि प्रदेश स्वास्थ्य मन्त्रालयले दिएको नयाँ ऊर्जा र प्रेरणाले सफलता हासिल गरेको र थप प्रेरणा मिल्ने गर्ने विश्वास लिएको बताउनुभयो ।
करिब आठ वर्ष अगाडिसम्म रिफरल सेन्टरको रुपमा रहेको भक्तपुर अस्पतालमा मेडिकल सुपरिटेण्डेन्टको रुपमा आएर डा. सुमित्रा गौतमले नेतृत्व लिएपछि अस्पतालले गुणस्तरीय सेवा बिस्तार गर्दै देशभरकै उत्कृष्ट अस्पताल बनाउन सफल भएको थियो ।
हाल वागमती प्रदेशको स्वास्थ्य सचिवको जिम्मेवारी सम्हालि रहनु भएकी डा. गौतमले भक्तपुर अस्पतालका गुणस्तरीय सेवा खस्किन नदिन र अस्पताललाई प्रबिधि मैत्री एवं गुणस्तरीय उपकरणमैत्री बनाउन बजेट व्यबस्थापन गर्दै आउनु भएका छन् ।
इतिहास, संस्कृति र पहिचानलाई दस्तावेजीकरण गर्ने ‘ताथली : भूगोलदेखि लोकसंस्कृतिसम्म’ पुस्तक विमोचन
भक्तपुर, १२ असार : ऐतिहासिक, धार्मिक, सांस्कृतिक, पुरातात्विक तथा सामाजिक जीवनका विविध आयामलाई समेटिएको अनुसन्धानमूलक कृति ‘ताथली : भूगोलदेखि लोकसंस्कृतिसम्म’ को आज लोकार्पण गरिएको छ ।
चाँगुनारायण नगरपालिका–९ ताथली वडा कार्यालयको प्रकाशन तथा पत्रकार हरिसुन्दर छुँकाको लेखन, अनुसन्धानकर्ता एवं सम्पादनमा प्रकाशित उक्त कृतिको आज ताथलीमा आयोजित कृति विमोचन एवं परिचर्चा कार्यक्रममा बागमती प्रदेशसभा सदस्य तथा नेपाल मजदुर किसान पार्टीका केन्द्रीय सदस्य सुरेन्द्रराज गोसाईँले कृति विमोचन गर्नु भएको हो ।
स्थानीय इतिहास, भूगोल, लोकसंस्कृति, जात्रा–पर्व, मूर्त तथा अमूर्त सम्पदा, परम्परा, जनजीवन र मौलिक पहिचानलाई समेटेर तयार पारिएको उक्त पुस्तकलाई ताथलीको समग्र परिचय दिने महत्वपूर्ण दस्तावेजका रूपमा तयार पारिएको छ ।
कार्यक्रमका प्रमुख अतिथि बागमती प्रदेशसभा सदस्य तथा नेपाल मजदुर किसान पार्टीका केन्द्रीय सदस्य सुरेन्द्रराज गोसाईँले इतिहास र संस्कृतिविनाको समाजको पहिचान कमजोर हुने भएकाले स्थानीय इतिहासको खोज, अध्ययन र अभिलेखीकरणलाई निरन्तरता दिनुपर्ने बताउनुभयो । उहाँले स्थानीय तहले आफ्नै इतिहास, संस्कृति र सम्पदालाई पुस्तकका रूपमा प्रकाशन गर्नु अत्यन्तै सकारात्मक र अनुकरणीय कार्य भएको उल्लेख गर्दै यस्ता कृतिले नयाँ पुस्तामा आफ्नो गाउँप्रतिको अपनत्व र गौरवबोध विकास गर्ने विश्वास व्यक्त गर्नुभयो ।
उहाँले कला संस्कृतिका साथै देशको सार्वभौम सत्ता नै देशको प्राण भएको उल्लेख गर्दै कला, संस्कृति र सभ्यतामाथि आक्रमण गर्ने तत्वहरूको पहिचान गरि नयाँ पुस्तालाई सङ्घर्षशील बनाउनुपर्नेमा जोड दिनुभयो ।
विशेष अतिथि साहित्यकार तथा संस्कृतिकर्मी सूर्यप्रसाद लाकोजुले ताथली ऐतिहासिक र सांस्कृतिक दृष्टिले निकै समृद्ध क्षेत्र भए पनि यससम्बन्धी सामग्री छरिएर रहेको अवस्थामा यस पुस्तकले ती विषयलाई एकीकृत रूपमा प्रस्तुत गरेको बताउनुभयो । उहाँले मौखिक परम्परामा सीमित हुँदै आएका धेरै विषयलाई पुस्तकले स्थायी अभिलेखका रूपमा सुरक्षित गरेको उल्लेख गर्नुभयो । उहाँले भक्तपुरको इतिहास लेखनमा ताथलीमा भेटिएका अभिलेखहरू अत्यन्तै महत्त्वपूर्ण भएको चर्चा गर्दै त्यसको संरक्षण र प्रवद्र्धनका लागि लेखकले खेलेको भूमिका उदाहरणीय भएको बताउनुभयो ।
अनुसन्धाता तथा लेखक केदारबहादुर थापाले स्थानीय इतिहास लेखन अत्यन्तै कठिन र धैर्यपूर्ण अनुसन्धानको विषय भएको बताउँदै लेखकले पुराना अभिलेख, स्थानीय जनश्रुति, धार्मिक परम्परा, पुरातात्त्विक प्रमाण तथा समुदायका अग्रज व्यक्तिहरूसँगको संवादका आधारमा सामग्री सङ्कलन गरेको चर्चा गर्नुभयो । उहाँले यस्ता पुस्तक भविष्यका अनुसन्धानकर्ता, विद्यार्थी तथा इतिहास अध्ययन गर्नेहरूका लागि भरपर्दो सन्दर्भ सामग्री बन्नेछन् ।
आर्किटेक्ट एवं लेखिका तथा शोधार्थी सिर्जना प्रजापतिले ताथलीमा रहेका मठमन्दिर, पाटीपौवा, शिलालेख, मूर्तिकला, परम्परागत बस्ती र सांस्कृतिक सम्पदाको संरक्षणका लागि यस्ता अनुसन्धानमूलक प्रकाशन अपरिहार्य भएको बताइन्। उनले विकास निर्माणका क्रममा सम्पदाको मौलिकता जोगाउन पनि यस्ता दस्तावेजले मार्गदर्शन गर्ने धारणा राख्दै भक्तपुर र ताथलीबीचको सम्बन्धलाई ऐतिहासिक तथ्यका आधारमा पुस्तकले प्रष्ट्याएको बताउनुभयो ।
ताथली साकोसका अध्यक्ष एकबहादुर खत्रीले ताथलीको समग्र इतिहास समेटिएको पुस्तक प्रकाशन हुनु स्थानीय समुदायका लागि गर्वको विषय भएको चर्चा गर्दै इतिहास र संस्कृतिबारे नयाँ पुस्तालाई जानकारी गराउने प्रभावकारी माध्यम पुस्तक नै भएको बताउनुभयो ।
नेपाल मजदुर किसान पार्टी ताथलीका राजाराम छुकांले ताथलीको मौलिक पहिचान संरक्षणका लागि स्थानीय समुदाय स्वयं जागरुक हुनुपर्ने बताउँदै पुस्तकले त्यस अभियानलाई थप बल पुग्ने विश्वास व्यक्त गर्नुभयो । उहाँले पुस्तक हरेक घरमा पुग्नुपर्ने, सबैले पढ्नुपर्ने र आफ्ना छोराछोरीलाई पनि पढ्न दिनुपर्नेमा जोड दिनुभयो । उहाँले प्रकाशित पुस्तक वर्तमान पुस्तालाई आफ्नो मौलिकता चिनाउनुका साथै भावी पुस्ताका लागि पनि महत्वपूर्ण सन्दर्भ सामग्रीका रूपमा काम गर्ने विश्वास लिएको भनाई राख्नु भयो ।
पुस्तकका लेखक तथा अनुसन्धानकर्ता हरिसुन्दर छुकांले आफ्नो लेखकीय मन्तव्यमा ताथली ऐतिहासिक, धार्मिक, सांस्कृतिक तथा पुरातात्त्विक दृष्टिले अत्यन्तै महत्वपूर्ण बस्ती भए पनि यसका विविध पक्ष समेटिएको समग्र दस्तावेजको अभाव रहेको बताए। यही आवश्यकता महसुस गर्दै भूगोलदेखि लोकसंस्कृतिसम्मका विषयलाई एउटै कृतिमा समेट्ने प्रयास गरिएको उनले बताउनुभयो ।
लेखक छुकांले पुस्तक तयार पार्ने क्रममा स्थानीय अग्रजहरूसँगको संवाद, पुराना दस्तावेज, अभिलेख, शिलालेख, धार्मिक स्थल, पुरातात्त्विक अवशेष, जनश्रुति तथा विभिन्न प्रकाशित–अप्रकाशित सामग्रीको अध्ययन गरिएको जानकारी दिनुभयो ।
कार्यक्रमको स्वागत मन्तव्य चाँगुनारायण नगरपालिकाकी कार्यपालिका सदस्य कमला गिरीले व्यक्त गर्दै स्थानीय सरकारको दायित्व सडक, भवन र पूर्वाधार निर्माणमा मात्र सीमित नरही इतिहास, भाषा, संस्कृति र सम्पदाको संरक्षणमा पनि उत्तिकै महत्त्वपूर्ण भूमिका रहने बताउनुभयो । उहाँले वडा कार्यालयले स्थानीय सम्पदाको अभिलेखीकरण र संरक्षणलाई प्राथमिकतामा राखेर पुस्तक प्रकाशन गरेको जानकारी दिनुभयो ।
वडा सदस्य रविन बासुकलाको सभापतित्वमा सम्पन्न कार्यक्रम सञ्चालन वडा सचिव सपना श्रेष्ठले गर्नु भयएको थियो ।  कार्यक्रममा जनप्रतिनिधि, अनुसन्धानकर्ता, साहित्यकार, संस्कृतिकर्मी, शिक्षक, सञ्चारकर्मी, राष्ट्रसेवक कर्मचारी, समाजसेवी, विभिन्न संघसंस्थाका प्रतिनिधि तथा स्थानीयवासीको उल्लेखनीय उपस्थिति रहेको थियो ।
वक्ताहरूले ताथलीको इतिहास, पुरातात्त्विक सम्पदा, धार्मिक आस्था, जात्रा–पर्व, लोकविश्वास, भाषा, कला, परम्परा र जीवनशैलीलाई संरक्षण गर्न यस्ता अनुसन्धानमूलक प्रकाशनलाई निरन्तरता दिनुपर्नेमा जोड दिदै पुस्तकलाई विद्यालय, पुस्तकालय, अध्ययन केन्द्र तथा प्रत्येक घर–घरमा पुर्याएर अध्ययनको संस्कृति विकास गर्नुपर्ने धारणा पनि राखेका थिए ।
स्थानीय तहको पहलमा प्रकाशित ‘ताथली : भूगोलदेखि लोकसंस्कृतिसम्म’ पुस्तक ताथलीको ऐतिहासिक र सांस्कृतिक पहिचानलाई अभिलेखीकरण गर्ने महत्वपूर्ण कृतिका रूपमा स्थापित हुने अपेक्षा गरिएको छ । स्थानीय समुदायको स्मृति, सभ्यता र सांस्कृतिक सम्पदालाई पुस्तान्तरण गर्दै भविष्यका अनुसन्धानका लागि आधार तयार पार्ने दृष्टिले पनि यो पुस्तकलाई कोशेढुङ्गाका रूपमा हेरिएको छ ।
नगर प्रमुख वासुदेव थापाद्धारा सूर्यविनायक नगरपालिकालाई बालमैत्री स्थानीय शासनयुक्त वडा घोषणा,

भक्तपुर, १२ असार : सूर्यविनायक नगरपालिकालाई बालमैत्री स्थानीय शासनयुक्त घोषणा अभियान सुरु भएको छ । आज सूर्यविनायक नगरपालिकाका प्रमुख वासुदेव थापाले सूर्यविनायक नगरपालिका वडा नं. ७ गुण्डुलाई बालमैत्री स्थानीय शासनयुक्त वडा घोषणा गरि प्रमाणपत्र प्रदान गर्नुभयो ।

सरकारले तयार पारेको बालमैत्री स्थानीय शासन कार्यान्वयन निर्देशिका, २०७८ ले तय गरेको ५१ सूचक पुरा गरेसंगै नगरपालिकाले यहाँका प्रत्येक वडालाई बालमैत्री स्थानीय शासनयुक्त वडा घोषणा अभियान आजबाट सुरु गरेको नगर प्रमुख थापाले बताउनुभयो ।

यही साताभित्र नगरपालिकाको १० वटै वडालाई बालमैत्री स्थानीय शासनयुक्त वडा घोषणा अभियान पुरा गर्ने बताउदै उहाँले नगरपालिकाले प्रत्येक वडामा बाल सञ्जाल गठन गरि ५१  सूचक पुरा गर्न सफल भएको बताउनुभयो । उहाँले सूर्यविनायकका सबै वडा घोषणा सम्पन्न गरि वामती प्रदेशको अनुगमन एवं निरिक्षण सम्पन्न गरेपछि आउँदो भदौ भित्र नगरपालिकालाई पनि बालमैत्री स्थानीय शासनयुक्त पालिका घोषणा गर्ने बताउनुभयो ।

सूर्यविनायक नगरपालिकाकी उपप्रमुख सरिता तिम्सिना भट्टराईले नगरपालिकाले बालबालिकादेखि महिला मैत्री, युवा मैत्री रुपमा बिभिन्न कार्यक्रमहरु सञ्चालन गर्दै आएको र अब बालमैत्री स्थानीय शासनयुक्त वडा र नगरपालिका घोषणा कार्यक्रममा आइपुगेको बताउनुभयो ।

नगरपालिकाका प्रवक्ता एवं नगरपालिकाका सामाजिक विकास समितिका संयोजक एवं वडा नं. ७ का वडाध्यक्ष रविन्द्र सापकोटाले आज वडा नं. ७ गुण्डुलाई बालमैत्री स्थानीय शासनयुक्त घोषणा गरेको बताउदै बालबालिकाको बिभिन्न प्रस्तुतीहरु समेत सम्पन्न भएको बताउनुभयो ।

घोषणा गर्नका लागि पुरा गर्नुपर्ने सूचकहरुमध्ये बालविवाह, बालश्रम, हिंसा पूर्ण रूपमा निषेधित हुनुपर्ने, सबै बालबालिकाको जन्मदर्ता, विद्यालय भर्ना र गुणस्तरीय स्वास्थ्य सेवामा पहुँच सुनिश्चित हुनुपर्ने प्राबधान सबै वडाले पुरा गरेको उहाँले बताउनुभयो ।

बाल बचाउ शिर्षकमा पुरा गर्नु पर्ने १४ वटा सूचकहरु जस्तै गर्भवती महिलाले सातपटक स्वास्थ्य जाँच गराएको हुनुपर्ने, टिटानस विरुद्धको खोप र आइरन चक्की खाएको हुनुपर्ने.दक्ष स्वास्थ्यकर्मीबाट सुरक्षित सुत्केरी गराएको हुनुपर्ने, बालबालिकालाइ पर्ण खाप लगाको हुनुपर्ने सूचक समेत पुरा गरेको उहाँले बताउनुभयो ।

बाल संरक्षणका १० वटा सूचकहरु बालविवाह पूर्ण रूपमा निषेध हुनुपर्ने, बालश्रम मुक्त वडा हुनुपर्ने.बालबालिका विरुद्ध हुने शारीरिक, मानसिक वा यौनजन्य हिंसा र दुव्र्यवहार पूर्ण रूपमा रोकिएको हुनुपर्ने, सडक बालबालिका वा बेवारिसे अवस्थामा रहेका बालबालिकाको संरक्षण र पुनःस्थापना भएको हुनुपर्ने व्यबस्था पुरा गरेको प्रवक्ता समेत रहेको सापकोटाले बताउनुभयो ।

बाल विकासकाबारेमा ६ वटा सूचकहरु जन्मिएका सबै बालबालिकाको जन्मदर्ता हुनुपर्ने, विद्यालय जाने उमेरका सबै बालबालिको विद्यालय भर्ना हुनुपर्ने, विद्यालय र समुदायमा बालमैत्री तथा लैङ्गिक मैत्री (छात्राका लागि छुट्टै) शौचालय र स्वच्छ खानेपानीको व्यबस्था हुनुपर्ने, टोल, विद्यालय र वडा स्तरमा बाल क्लब तथा बाल सञ्जालहरू गठन भई सक्रिय हुनुपर्ने .स्थानीय तहको योजना तर्जुमा प्रक्रियामा बालबालिकाको अर्थपूर्ण सहभागिता हुनुपर्ने व्यबस्था समेत सबै वडाले पुरा गरेको उहाँले बताउनुभयो ।

बालबालिकाका क्षेत्रमा लक्षित बजेट व्यबस्था हुनुपर्ने, सबै कार्यालय बालमैत्री र अपाङ्गतामैत्री हुनुपर्ने, विपद् व्यवस्थापन योजनामा बालबालिकाको सुरक्षा र आवश्यकतालाई प्राथमिकता दिइएको छ । कार्यक्रममा जिल्ला समन्वय समितिका कार्यबाहक सभापति सुजाता बाडे, वडा नं. २ का वडाध्यक्ष प्रदीप कार्कीलगायतले नगरपालिकाले सरकारको अभियानलाई पुरा गरेको बताउनुभयो ।

कार्यक्रममा बालमैत्री स्थानीय शासन युक्त वडा घोषणा अभियानमा सहयोग पुर्याउने वडा बाल सन्जाल नगर बाल सन्जाल, बिद्यालयहरु, स्वास्थ संस्था स्वयंसेबिकाहरु, खानेपानी समिति, रेडक्रस, सहकारी संस्थाहरु, साँस्कृतिक समुहहरुहरुलाई कार्यक्रममा कदरपत्र प्रदान गरिएको थियो ।

कार्यक्रममा बालबालिकाले आफ्ना रचनाहरु प्रस्तुत गर्नुका साथै बाल नाटक र बिभिन्न साँस्कृतिक प्रस्तुतीले कार्यक्रमहरुलाई रोचक बनाएको थियो । कार्यक्रम उद्घाटन अगाडि गुण्डुको बिभिन्न चोकबाट सुरु भएको बाजागाजा, झाकीसहितको करिब एक हजार जना सहभागि र्याली कार्यक्रम स्थल पुगेको थियो ।

सूचकहरुमध्ये अधिकांशमा ९५ देखि १०० प्रतिशतसम्मको प्रगति हासिल गरेकाले सूर्यवनायकका १० वटा वडालाई औपचारिक रूपमा ‘बालमैत्री स्थानीय शासन युक्त वडा’ घोषणा गरेको हो । सूर्यविनायक नगरपालिकाले विगत वर्षदेखि हालसम्म प्रत्येक वडालाई १० लाखका दरले एक करोड र नगरपालिका रु. ७० लाख गरि कूल एक करोड ७० लाख बजेटको व्यबस्था गरि घोषणा अभियान सुरु गरेको हो ।

सिरुटार वडा कार्यालय कलात्मक रुपमा नयाँ भवन निर्माण हुदै
भक्तपुर, ३ असार : सूर्यविनायक नगरपालिकाले आफ्ना नौ वटा वडाको कलात्मक रुपमा कार्यालय भवन निर्माण सम्पन्न गरिसके पनि जग्गा अभावले रोकिएको वडा नं. १ सिरुटारको कार्यालय अब आफ्नै भवन निर्माण हुने भएको छ ।
स्थानीयवासी स्व. नरबहादुर राउतको नाममा रहेको करिब एक करोड भन्दा बढी मूल्य बराबरको जग्गा वडा कार्यालय भवन निर्माणका लागि कार्यालयको नाममा नामसारी गरेर दान दिएपछि सोही जग्गामा भवन निर्माण हुने भएको हो ।
सूर्यविनायक नगरपालिका वडा न. १ का वडाध्यक्ष सानुकाजी कायस्थले राउत नरबहादुरका चार छोराबाट दान प्राप्त भएको चार आना जग्गामा अण्डरग्राउण्ड सहितको अत्याधुनिक भवन निर्माणको प्रक्रिया सुरु भएको जानकारी दिनुभयो । नगरपालिकाले रु. तीन करोड ४० लाखको बजेटमा ठेक्का आव्हान गरेसंगै भवन निर्माण सुरु हुन लागेको उहाँले जानकारी दिनुभयो ।
वडाध्यक्ष कायस्थले भन्नुभयो, ‘वडा कार्यालय भवन निर्माणको लागि स्व. नगरबहादुर राउतको परिवारबाट चार आना जग्गा प्राप्त गरिसक्यौ, भवन निर्माणका लागि नगरपालिकाले व्यबस्था गरेको तीन करोड ४० लाखको बजेटमा अण्डरग्राउण्ड पार्किङ्गसहितको चारतले अत्याधुनिक भवन निर्माण गर्दैछौं, असारबाट जग राखेर निर्माण काम सुरु गर्ने गरि प्रक्रिया अगाडि बढेको छ ।’
उहाँले कलात्मकता झल्किने गरि भवन निर्माण हुने र भवनमा वडा कार्यालयको प्रशासनीक कार्यसंगै बिभिन्न शाखा, स्तनपान कक्ष, अपाङ्गमैत्री, सुविधा युक्त हलसहितको भवन निर्माण हुने उहाँले बताउनुभयो ।
नगरपालिकाका प्रमुख वासुदेव थापाले सूर्यविनयक नगरपालिकाले वडा नं. २ देखि वडा नं. १० सम्म आफ््नै भवन निर्माण गरिसकेको बताउदै अब बाँकी रहेको वडा नं. १ को भवन पनि २०८३ सालभित्र निर्माण सम्पन्न गर्ने बताउनुभयो । उहाँले वडा नं. १ को भवन कलात्मक हुने बताउदै नयाँ बनेका भवनहरु मध्ये वडा नं. ५, वडा नं. ६, वडा नं. ९ र वडा नं. १० को भवनहरु कलात्मक शैलमा निर्माण गरेको र वडाका पुराना भवनहरुलाई पनि नयाँ स्वरुपमा कलात्मकता दिएको बताउनुभयो ।
वडा नं. १ सिरुटारको भवन निर्माणसंगै नगरपालिकाको आफ्नो प्रशासनिक भवन र नगरका १० वटै वडाको आफ्नै भवनमा रहेर सेवा प्रवाह गर्ने उहाँले बताउनुभयो ।
बकुलहर रत्ननगर अस्पताल चितवनदेखि बिभिन्न जिल्लाका विरामीको भरोसा र बरदान बन्दै
-रमेश गिरी
भक्तपुर २ असार । बागमती प्रदेश अन्तर्गत चितवनको रत्ननगर नगरपालिका–२ स्थित टाँडी बजारको उत्तरतर्फ अवस्थित बकुलहर रत्ननगर अस्पताल यतिखेर स्थानीयवासीका लागि मात्रै नभई मध्यम र निम्न वर्गका माझी समुदायदेखि राउटे बस्तीका विरामीसमेतका लागि स्वास्थ्य उपचारमा बरदान बनेको छ ।
पूर्ब पश्चिम राजमार्गबाट करिब ५० मिटरको दुरीमा पूर्वी चितवनको टाँडी बजारमा स्थानीयको मन र विश्वास जित्दै अगाडि बढिरहेको अस्पताल हो बकुलहर रत्ननगर अस्पताल । भरतपुरबाट ११ कि. मी. दुरीमा रहेको यस अस्पताल पूर्वी चितवनको एकमात्र प्रदेश अन्तर्गतको जिल्ला अस्पताल हो ।
विक्रम सम्वत २०२४ सालमा बकुलहर स्वास्थ्य चौकीको नाममा सरकारले स्थापना गरेका स्वास्थ्य चौकीलाई नेपाल सरकारले २०६५ सालमा सेवा बिस्तार गरि १५ शय्याको जिल्ला अस्पतालको रुपमा  सञ्चालनमा ल्याएको थियो ।
देशमा संंघीयता कार्यान्वयनसँगै २०७७ मङसिर १८ को नेपाल सरकारको निर्णय अनसार यस अस्पताललाई बागमती प्रदेश अन्तर्गंत राखेपछि प्रदेश सरकारको मातहतमा अस्पताल सञ्चलन हुदै आएको छ । प्रदेश सरकारको २०७७ फागुन १३ को निर्णय अनुसार यस अस्पताललाई १५ शय्या बढाएर ५० शय्यामा स्तरवृद्धसंगै अस्पतालले सेवा पनि बिस्तार गदै गयो ।
२०८० सालमा प्रदेश सरकारले अस्पतालको पुन स्तरवृद्धि गर्दै १०० शय्या पुर्याए पछि सेवा बिस्तार गरि गुणस्तरीय सेवा प्रवाहमा अब्बल बन्दै माडीको मात्रै नभई पूर्व चितवनवासीको विश्वास जित्दै आएको छ ।  छाला रोगको नेपालकै उत्कष्ठ प्रबिधिबाट जाच गरि उपचार गर्ने भएपछि यहाँ भरतपुरदेखि काठमाडौंसम्मका विरामीहरु छालाकै उपचारका लागि आउने गरेका छन् ।  मध्यम वर्ग र न्यून वर्गका व्यक्तिहरुको निःशुल्क उपचार हुदै आएको छ ।
स्वास्थ मन्त्री किरण थापा  :
वागमति प्रदेशका स्वास्थ मन्त्री किरण थापा मगरले रत्न नगरको बकुलहर अस्पताललाई गुास्तरीय सेवा बिस्तारसंगै नमूनाको अस्पतालको रुपमा विकास गर्ने लक्ष्य अनुसार अगाडि बढेको बताउनु हुन्छ । दैनिक विरामीको चाप बढ्दै गएको यस अस्पतालमा उपचारका लागि आउने विरामीले गुणस्तरीय स्वास्थ्य सेवाको अनभूति र विश्वास जितेर जानसक्ने गरि विकास गर्दै २०० शय्यामा विस्तार गर्ने गरि सरकार निरन्तर लागिरहेको उहाँ बताउनुहुन्छ ।
मन्त्री थापा मगरले भन्नुभयो, ‘अस्पतालमा विरामीको चाप निकै बढ्दै गएको छ, अस्पतालको भौतिक संरचना, जनशक्ति व्यबस्थापनदेखि उपकरण युक्त एवं प्रबिधि मैत्री बनाउन प्रदेश स्वास्थ्य मन्त्रालय लागिरहेको छ । अस्पतालले नर्सिङ्ग कलेज सञ्चालनका लागि तयारी गरेकाले स्वीकृतीको तयारीमा छौ । यहाँ आउने कोही पनि विरामी पैसा नभएकै कारण ज्यान गमाउनु पर्ने अबस्थाको अन्त्य गर्ने गरि सेवा प्रवाह भइरहेको छ ।’
अस्पतालमा मात्रै नभई विरामीको सेवा गर्न दुर्गम गाउँमा उपकरण समेत लिएर गई स्वास्थ्य शिविर सञ्चालन गरि स्वास्थ्य परीक्षणदेखि निःशुल्क उपचारसम्मको व्यबस्था गरेको उहाँ बताउनुहुन्छ । उहाँले प्रदेशबाट सञ्चालित सबै अस्पताल, आर्युवेद अस्पतालहरुलाई प्रबिधि मैत्री बनाउँदै औषधि उत्पादनसमेत सुरु गरेको बताउनुभयो ।
सचिव डा. सुमित्रा गौतम : वागमति प्रदेश स्वास्थ्य मन्त्रालयकी सचिव डा. सुमित्रा गौतमले वागमति प्रदेशको १३ वटै जिल्ला अस्पतालको स्तरोन्नती, बिशेषज्ञ सेवाहरु बिस्तार, प्रबिधि मैत्री, उपकरण मैत्री बनाउनेदेखि शैक्षिक कार्यक्रमहरु सञ्चालन गर्ने गरि व्यबस्थापनको तयारी गरेको बताउनु हुन्छ ।
प्रदेश सरकारले औषधि उत्पादनलाई समेत विस्तार गर्दै लागेको बताउदै सबै अस्पतालमा डायलासिस मेशिन सञ्चालन गर्ने, मेमोग्राम मेशिन सञ्चालन गर्ने, मुटु सेवाको उपचार विस्तार गर्ने, प्रत्येक नागकरिलाई स्वास्थ्य सेवाको पहुँच पुर्याउने गरि मन्त्रालयले सेवा बिस्तार गरिरहेको उहाँले बताउनुभयो ।
बकुलहर रत्न नगर अस्पतालका मेडिकल सुपरिटेण्डेन्ट डा. अंकुर पौडेलले २०२४ मा स्वास्थ्य चौकीको रुपमा स्थापना भई २०६५ सालमा नेपाल सरकारबाट जिल्ला अस्पतालको मान्यता प्राप्त गरि १५ शय्यामा बिस्तार भएको बताउनु हुन्छ । २०७७ मा प्रदेश सरकारले ५० शय्याको प्रादेशिक अस्पतालको रुपमा बिस्तार गरेसंगै सेवा बिस्तार गर्दै लगेको बताउदै उहाँले २०८० सालमा १०० शैयाको सकेण्डरी बि लेबलको अस्पतालको रुपमा स्तरोन्नती गरि निरन्तर सेवा प्रवाह गरिरहेको बताउनु हुन्छ ।
मेसु डा. पौडेल भन्नुहुन्छ, ‘अस्पतालले ओपिडीतर्फ १० वटा विशेषज्ञ सेवाहरु सञ्चालन गरिरहको छ, १० शय्याको हेमो डायलासिस सेवा तीन सिफ्टमा दैनिक ७५ जनासम्म विरामीलाई सेवा दिइरहेका छौं, ६ शय्या थप गर्ने तयारी भइरहेको छ । पाँच शय्याको आईसियू, सेवालगायत २४ घण्टा आकस्मिक सेवा, अर्थोपेडिक सर्जरी, नेपालका ठूला अस्पतालका भन्दा राम्रा र अत्याधुनिक ल्याब यहाँ रहेको छ ।’
प्रत्येक ओपिडीमा टोकन र बिलिङ्गको व्यबस्था रहेको बताउदै उहाँले अस्पतालमा दैनिक १५ सयसम्म विरामीहरु आउने गरेको, जनरल फिजिसियनमा ५० प्रतिशत विरामी आउने गरेको बताउदै उहाँले दरबन्दी र भौतिक संरचना भने अपुग रहेको बताउनुभयो । हाल अस्पतालको ब्लक ए र सिबाट सेवा सञ्चालन भइरहेको र ब्लक बि निर्माणको अन्तिम चरणमा पुगेको उहाँले बताउनुभयो ।
अस्पतालले सस्तो, सुलभ र गुणस्तरीय सेवा प्रदान गर्ने प्रतिबद्धता रहेको भन्दै उहाँले सिटी स्क्यान, मुटुको विरामीलाई क्याथ ल्याबको आवश्यकता पर्दा मात्रै विरामी रिफर गर्ने गरेको र त्यसबाहेक सबै स्पेशलिस्ट सेवाहरु प्रवाह गर्दै आएको मेसु डा. पौडेल बताउनुहुन्छ ।  रोग निको पार्ने मात्र नभई कसरी विरामीको मन जित्न सकिन्छ भनेर लागिरहेको अस्पतलले सबै डिजिटलाईज गर्ने गरि अगाडि बढाएको छ । अस्पतालले रिफरको लागि छुट्टै ओपिडि सेवा सञ्चालन गरेको छ भने अटोमेटिक ल्याब मेशिन सञ्चालनमा छ ।
अस्पतालले सुपरस्पेशिलिस्ट सेवा थप गर्दै जाने क्रममा स्वस्थ्य सेवा मात्रै नभई शैक्षिक सेन्टरको रुपमा समेत अस्पताललाई विकास गर्ने लक्ष्य लिएको र अस्पतालले नर्सिङ्ग कलेज सञ्चालनको तयारी गरेको छ । अस्पतालमा दुई वटा ओटी बिस्तार गर्ने, २४ सै घण्टा यूरोलोजीदेखि आँखाको सर्जरी सेवा विस्तारको तयारी गरेको उहाँ बताउनुहुन्छ ।
अस्पताल सञ्चालन तथा व्यबस्थापन समितिका अध्यक्ष गोपाल राज कर्माचार्य अस्पताल स्थापना अगाडिको अबस्था सम्झदै स्वास्थ्य चौकीमा सिटामोल लिन मात्रै विरामी आउने गरेको सम्झानु हुन्छ । स्वास्थ्य चौकीमा सेवा लिन चितवन नै पुग्नु पर्ने बाध्यतालाई अन्त्य गर्न ‘हामीले नगरे कसले गर्ने’ भन्ने नाराका साथ अस्पताल निर्माणमा जुटेको उहाँ स्मरण गर्नुहुन्छ ।
उहाँले भन्नुभयो, ‘उद्योग वाणिज्य संघको अध्यक्ष हुँदा उद्योग वाणिज्य संघ र रत्ननगर अस्पतालको साझेदारीमा स्वास्थ्य चौकीलाई अस्पताल बनाउने अभियान सुरु गरेका हौं, त्यसपछि भने धान्याञ्चल महायज्ञ लगाएर एक करोड ६८ लाख रकम संकलन गरि नयाँ भवन निर्माण गरि अस्पतालमा सेवा बिस्तार गर्यौ, अस्पताललाई आजको अबस्थासम्म पुर्याउन स्वीजरल्याण्डको दातृ निकाय शान्ति मेड नेपालको योगदानलाई बिर्सन सकिदैन ।’
शान्ति मेड नेपालले नयाँ भवन निर्माण, सम्पूर्ण फनिचर, प्रबिधि र आधुनिक उपकरणका व्यबस्था गरि देशकै उत्कृष्ट छाला रोगको उपचार सुरु गरेपछि धादिङ्ग र गोरखादेखि विरामी आउँने गरेको उहाँ बताउनुहुन्छ ।  अस्पतालमा मातृ शिशु कक्ष विस्तारका लागि भवन निर्माण भइरहेको छ । उच्चस्तरीय प्रबिधि जडित ल्याब सेवा सञ्चालन गरेपनि सिटी स्क्यान नुहँदा त्यसका लागि विरामी रिफर गर्नु पर्ने बाध्यता रहेको बताउनुहुन्छ।
विपन्न, अति विपन्न, सिमान्तकृत व्यक्ति माझी, चेपाङ्ग, चमार, थारु समुदायका विरामीलाई उपचार खर्च नभएर फर्कनु पर्ने अबस्था नभएको भन्दै उहाँले नगरपालिकाका कोष, स्वास्थ्य बिमा र अन्य श्रोतबाट पैसा नभएका विरामीको निःशुल्क उचार सेवा प्रदान गर्दै आएको अस्पतालका अध्यक्ष कर्माचार्य बताउनुहुन्छ ।
यहाँको सेवाले पूर्व चितवन मात्रै नभई पश्चिम चिवनवासीका मन र विश्वास जित्न सफल भएको बताउदै मिर्गौलाको विरामीले राम्रो सेवा पाएको बताउनुहुन्छ अस्पतालका पूर्व अध्यक्ष देवेन्द्रकुमार श्रेष्ठ ।  अस्पतललाई अझै प्रबिधि मैत्री बनाउन केन्द्रीय, सरकार, प्रदेश सरकार र स्थानीय सरकारको सहयोग लिने प्रयास भइरहेको उहाँ बताउनुहुन्छ । नेपालमै पहिलो पब्लिक प्राईभेट पार्टनरसिपको अबधारणा यही अस्पतालको निर्माणको क्रममा सुरु भएको दाबी गर्नुहुन्छ, अस्पतालका संस्थापक अध्यक्ष एवं रत्ननगर नगरपालिकाका पूर्व मेयर नारायण वन 
तत्कालिन समयमा पूर्व चितवनमा कुनै अस्पताल नभएको अबस्थामा राजमार्गमा हुने ठूला दुर्घटनामा परेकाहरुको ज्यान बचाउन पनि अस्पताल चाहिन्छ भनेर २०५८ मंसिर ४ गते धान्यचल महायज्ञ गरि संकलित रकमबाट भूकम्पीय जोखिम रहित प्रबिधिको प्रयोग गरेर २२ हजार स्क्वायरमा भवन निर्माण गरि स्वास्थय चौकीलाई अस्पतालको रुपमा विस्तार गरेकाबताउनुहुन्छ ।
२०७४ मा नगर प्रमुख भएपछि अस्पतालमा जनशक्ति र उपकरण थप गरेको बताउदै उहाँले अहिले छालाका लागि मेचीदखि महाकालीसम्मका विरामी यस अस्पतालमा आउने गरेको बताउनुहुन्छ ।  उच्च गुणस्तरीय उपकरण रहेको यस अस्पतालको ल्याब १० ठाउँमा राखिएको र फरक फरक रोगको फरक ठाउँबाट ल्याब टेष्ट गर्ने र रिर्पोट प्रवाह गर्ने व्यबस्था गरिएको ल्याब टेक्निसियन सुरज अधिकारी बताउनुहुन्छ ।
एकै पटकमा १२० जनाको र एक घण्टामा ४०० जनाको रिपोर्ट दिन सक्ने यहाँको ल्याबमा २५ जना जनशक्तिले विश्वसनीय रिपोर्ट प्रवाह गर्दै आएको बताउदै उहाँले क्यान्सर जन्य रोगदेखि शरीरका ट्युमर पत्ता लगाउन यहाँको ल्याब सक्षम रहेको दाबी गर्नुहुन्छ ।  विगतको अबस्थालाई फर्केदा हेर्दा दैनिक १५ जना विरामी पनि नआउने यस अस्पताल आजको अबस्थासम्म आईपुग्दा कालिका, राप्ती, खैरेनी, धादिङ्ग, गोरखा, तनहुका दैनिक १५ सयसम्म विरामी आउने गरेको उहाँ बताउनुहुन्छ ।
अस्पतालको गुणस्तरीय सेवामा विरामी सन्तुष्ट रहेको स्थानीयवासी एवं  रत्ननगर खानेपानी उपभोक्ता समितिका सचिव प्रताप डल्लाकोटी बताउनुहुन्छ । यहाँ आउने विरामीको उपचारमा खर्च कम लाग्ने र गणस्तरीय सेवा प्रभावकारी भएकै कारण विरामीका चाप बढेको उहाँ बताउनुहुन्छ । यस अस्पताललाई सिटीस्क्यान, एमआरआईलगायत सबै प्रबिधि र उपकरण युक्त बनाउन संघीय सरकारले चासो दिनु पर्ने बताउदै उहाँले वर्तमान् सरकारका सभामुखदेखि सांसद र मन्त्रीको नजर आफ्नो क्षेत्रमा परेमा देशकै उत्कृष्ठ अस्पताल बन्न धेरै समय नलाग्ने उहाँ बताउनुहुन्छ ।
कक्षा ६ पढ्दै गरेकी १६ वर्षीया छोरी सविनाको उपचारका लागि सात दिनदेखि अस्पतालमा बस्दै आउनु भएका कदम चेपाङ्ग छोरीको उपचार अस्पतालले पूर्ण रुपमा निःशूुल्क गरिदिएको निकै खुसी हुनुभयो । आफ्नो उपचारका लागि आउनु भएका कुमार लामा, फोक्सोका उपचारका लागि आउनु भएका राप्तीकाा कलाकार रुद्रराज कडेँल यहाँको उपचारबाट सन्तुष्ठ र खुसी रहेको बताउनुहुन्छ ।
आफ्नो देशमा भन्दा बढी नेपालमा बसेर नेपाल र नेपाली जनतामा समर्पित यस अस्पतालका लागि बिर्सनै नसकिने नाम हो शान्ति मेड नेपालकी अध्यक्ष एवं स्वीट्जरल्याण्डकी पूर्व सांसद ८२ वर्षीय छाला रोग विशेषज्ञ डा. रुथ गोन्सेथ (च्गतज न्यलकबतज) ।
यस अस्पतालको विकासका स्वीस सरकारको एक अर्ब लगानी भइसकेको बताउनुु हुन्छ शान्ति मेड नेपालकी कर्मचारी रंजिता पौडेल । अस्पताललाई छाला रोग विषेशज्ञ सेवा प्रदान गर्न मात्र नभई डा. रुथले नेपालमै पहिलो पटक २१ दशमलव ६ किलावाटको सौर्य उर्जा उत्पादन गरि सोलारबाट हेमोलायलासिस सेवा सञ्चालन गर्नेदेखि हालसम्म यस रत्ननगर बकुलहर अस्पतालको भौतिक संरचना, उपकरण खरिद, सौर्य उर्जा, फर्निचर एवं फर्निसिङ्ग, ल्याब, बिभिन्न उपकरण खरिद लगायतमा खर्च गरिसकेको छ । हाल पनि यहाँका स्वास्थ्यकर्मीहरुलाई मासिक सात लाख ५० हजार तलब दिएर सात जना विशेषज्ञसहितको २७ जना कर्मचारीको व्यबस्था गरि अनवरत सेवा सञ्चालन गरिरहेको पौडेल बताउनुहुन्छ ।
छाला रोग, यौन रोग, हाडजोर्नी, प्रसुति रोगलगायतमा सहयोग गर्नुका साथ विभिन्न मंहगाा उपकरण जडानमा समेत ठूलो सहयोग पुर्याएको छ । छाला रोगका लागि छालाको फोटो थेरापी मेशिन समेत यही छ ।
यस अस्पतालमा गुणस्तरीय सेवा र विरामीको उपचार विपन्न वर्गको निःशुल्क उपचारले विरामीको चाप बढेसंगै वागमति प्रदेशको उत्कृष्ठ अस्पताल बनाउन प्रदेश सरकारसंगै रत्न नगरलाई जन्मथलो बनाएर केन्द्रीय राजधानी काठमाडौंलाई कर्मथलो बनाउँदै आएका रत्न नगरका रत्नहरु अर्थात नेता, राजनीतिज्ञ, व्यापारीलगायतको सहयोग खेजी रहेको छ बकुलहर रत्न नगर अस्पताल ।
सूर्यविनायक वडा नं. ८ सिपाडोलमा सार्वजनिक सुनुवाई सम्पन्न : चौतर्फी बिकासको लहरले फेरियो सिपाडोल

भक्तपुर, २ असार । एक दशक अगाडिसम्म भक्तपुर जिल्लामै निकै पिछडिएको सूर्यविनायक नगरपालिका वडा नं. ८ सिपाडोलले १० वर्षको अन्तरालमा मुहार फेरेको छ ।
स्वास्थ्य सेवा लिन, माध्यमिक शिक्षा एवं उच्च शिक्षा अध्ययन गर्नदेखि त्यहाँ उत्पादन कृषि सामग्रीहरु बजार व्यबस्थापन गर्न भक्तपुरको सूर्यविनायक चोक वा काभ्रेपलाञ्चोकको बनेपा पुग्नु पर्ने बाध्यता रहेको यहाँको बासिन्दाका घरदैलोमा विकासले छोएपछि यहाँको मुहार फेरिएको हो ।

राष्ट्रिय सञ्चार केन्द्र नेपालको आयोजना तथा सूयविनायक नगरपालिकाको सहयोगमा आज वडा कार्यालयमा आयोजना गरेको सार्वजनिक सुनुवाई कार्यक्रममा वडा अध्यक्ष पुष्पराज बस्नेतले विगत १० वर्षको अन्तरालमा सिपाडोलको विकासले यहाँको मुहार फेरेको बताउनुभो ।

वडाध्यक्ष बस्नेतले भन्नुभयो, ‘विकासले गति लिए पछि यस क्षेत्रको मुहार फेरिएको छ, जनताको घर आँगनसम्म पक्कि सडक पुगेको छ, यातायातका साधन घरघरसम्म पुगेका छन्, एक घर एक धारा अभियानले दैलोमै खानेपानी आउँन थालेको छ, सूर्यवनायक गणेश मन्दिरदेखि प्रसिद्ध डोलेश्वर महादेव र आशापुरी महादेवले धार्मिक पर्यटनको विकास भएको छ, विगत चार वर्षमा यस वडामा मात्रै एक अर्ब ५० करोडको बजेट कार्यान्वयनमा ल्याएर यहाँको मुहार फेर्न सफल भएका र्छौ ।’

अहिले गाउँमै उच्च मावि पुगेको, स्वास्थ्यका सबै सुबिधा गाउँमै पुगेको, घरदैलो स्वास्थ्य सेवा पुर्याएको, सडक, शिक्षा, स्वास्थ्य, धार्मिक तथा सांस्कृतिक, पर्यटकीय क्षेत्रको विकास र प्रवद्र्धन लगायतका अन्य सामाजिक सेवा प्रवाहका कार्यहरु गरी जनताको माग, चाहना र आवश्यकताका आधारमा संघ, प्रदेश तथा पालिकाबाट बजेट व्यवस्थापन गरि जनताको तिव्र विकास र समृद्धिप्रतिको चाहनालाई सक्दो पुरा गर्ने प्रयास गरेको उहाँले बताउनुभयो ।

चार वर्षको अन्तरालमा सूर्यपवनायक नगरपालिकाबाट करिब ५० करोड बजेट ल्याएर विकासका कार्यलाई पूर्णता दिएको, त्यस बाहेक स्थानीयवासी एवं वागमति प्रदेशका स्वास्थ्य मन्त्री किरण थापा मगरले वागमती प्रदेश सरकारबाट ल्याएको बजेटदेखि संघीय सरकारबाट आएको बजेटबाट विकास सम्भव भएको बताउनुभयो ।

वडाध्यक्ष बस्नेतले भन्नुभयो, ‘हाम्रो कार्यकालपछि वडामा ४ वटा पुल, ३ वटा ट्रष्ट पुल, वडाका मुख्य मुख्य सडकहरुको निर्माण, कालोपत्रे, ढलान तथा ग्राभेल विच्छ्याउने कार्यदेखि सामुदायीक भवनहरु निर्माण, शान्ति सुरक्षालाई मध्यनजर गर्दै ५५ वटा चोकमा सीसी क्यामेर जडान गर्नुका साथै चार ठाउँमा प्रहरी विट स्थापना गरेका छौं, जेनजी आन्दोलनपछि पूर्ण रुपमा ध्वस्त भएका प्रहरी चौकीको पुनःनिर्माण गरेका छौं । त्यस्तै धार्मिक, संस्कृतिक, सम्पदा संरक्षण, मन्दिर निर्माण, गुम्बा, पाटीपौवाको स्तरउन्नती गरेका छौं भने विभिन्न धार्मिक तथा सांस्कृतिक संस्थाहरुलाई सामग्री वितरण गरी संरक्षण र सम्वद्र्धनमा विशेष जोड दिएका छौं ।’

पौराणीक तथा परम्परागत नामलाई संरक्षण गरिएको जानकारी गराउँदै उहाँले सामुदायीक वन संरक्षण, पार्क निर्माण, खेलमैदान निर्माण, ओपन जिम निर्माण तथा स्तरउन्नतीका कार्यहरु भइरहेको जानकारी गराउनुभयो । सामुदायीक विद्यालयमा आधुनिक प्रविधिको अध्यापन गराउन एआईको पाठ्यक्रम समेत तयार गर्ने क्रममा रहेको उल्लेख गर्दै उहाँले योगको माध्यमबाट नागरिकलाई निरोगी बनाउने कार्यलाई समेत व्यापकमात्रामा बढावा दिइएको बताउनुभयो ।

उहाँले भन्नुभयो, ‘मानसिक स्वास्थ्य तथा तनाव विसर्जनका कार्यहरुलाई टेवा पुर्याइरहेका छौं । युवा, महिला सशक्तीकरण, वालवालिका तथा जेष्ठ नागरिकको लागि आवश्यक बजेट व्यवस्थापन गरेका छौं । गोठ–गोठमा, खेत–खेतमा प्राविधिक पुर्याउने अभियान चलाइरहेका छौं । जसको लागि दुई वटा कृषि सडक स्तरउन्नती भइरहेको छ । उद्योग घर बनेको छ । त्यसको लागि कार्यविधी समेत तयार भइसकेको छ । त्यस्तै कोशेली घर, होमइस्टे सञ्चालन गरी आयआर्जको माध्यमलाई बढावा दिइरहेका छौं, रोजगारीको लागि एक कदम अगाडी बढेका छौं ।’

एक घर, एक खानेपानीको अवधारणा अनुसार वडामा कार्यहरु भइरहेको उल्लेख गर्दै उहाँले वडामा रहेका खानेपानीको स्रोतले नगरपालिका मात्र नभई भक्तपुर जिल्लालाई नै पुग्ने स्रोत रहेको दावी गर्नुभयो । वडामा रहेको खानेपानीको स्रोत व्यवस्थापन गर्न जरुरी रहेको औंल्याउँदै उहाँले खेलकुद र सार्वजनिक यातायातको व्यवस्थापन भएको बताउनुभयो । चालु आर्थिक वर्षमा नगरपालिकाबाट १२ करोड बराबरका योजनाका कार्यहरु गरिएको बताउनुभयो । जंगली जनावरहरुको संरक्षण प्राणी उद्यानबाट हुनुपर्नेमा जोड दिँदै उहाँले उक्त उद्योनको क्षेत्राधिकार संघीय सरकारको भएको बताउनुभयो ।

उहाँले भन्नुभयो, ‘ आलोनात्मक समर्थन नै अगाडी बढ्ने मुख्य माध्यम हो । कमजोरि देखाउने मात्र नभई सुधारात्मक हुनुपर्छ । विकासको मन्दिर बन्यो, अब गजुर राख्नमात्र बाँकी छ । तर मूल्य वृद्धि र अमेरिका–इरानबीचको युद्धका कारण सामग्री अभावका कारण समस्या उत्पन्न भएको छ । डोलेश्वर मन्दिरमा करिव १९ करोड बराबरको भौतिक तथा अन्य विकास भएको छ । जसले नेपालको मात्र नभई विदेशीहरुको नै प्रमुख धार्मिक पर्यटकीय स्थलको रुपमा विकास भएको छ ।’

कार्यक्रममा वडासचिव प्रतिमा लामिछानेले वडाको प्रशासनिक तथा सेवा प्रवाहहरुको बारेमा जानकारी गराउनुभयो । प्रशासनिक सेवामा वडाले प्रकृया पुरा गरेकालाई १० मिनेट भित्रमा सेवा प्रवाह गरी जनताको अपेक्षा अनुसार कार्यसम्पादन गरिरहेको दावी गर्दै उहाँले चालु आर्थिक वर्षमा वडामा दुई करोड दुई लाख ३२ हजार पाँच सय २५ रुपैंया राजस्व संकलन भएको जानकारी गराउनुभयो । वडामा सरसफाई, सेनेटरी प्याड वितरण, मनोपरामर्श, ५० प्रतिशतको साझेदारीमा विद्युतीय चुलो वितरण, दुई तथा चार पांग्रे ड्राइभिङ तालिम, अध्ययन अवलोकन भ्रमण, सचेतनामूलक कार्यहरु, घरघरमा प्रहरी साझेदारी कार्यक्रम, क्षमता अभिवृद्धि, खेलकुद, कौशीखेती, घुम्ती हाटबजार, कुकुर बन्ध्याकरणलगायतका जनताको जीवनमा प्रत्यक्ष रुपमा देखिने र प्रयोग गरिने सेवाहरु गरिरहेको उहाँले जानकारी गराउनुभयो ।

उहाँले भन्नुभयो, ‘वडाले आफ्नै भवन निर्माण गरेको छ । जहाँबाट सहज र सुलभ तरिकाले प्रशासनिक सेवा प्रवाह गरिरहेका छौं । वडाबाट नै कृषि तथा पशुपन्छी सम्बन्धी कार्यहरुको सेवा प्रवाह शुरु गरेका छौं । वडामा सेवाग्राहीलाई लक्षित गर्दै प्रतिक्षालय, स्तनपान कक्ष, सडकमा सीसी क्यामेरा जडान, सडक बक्ति, विपद व्यवस्थापनका सामग्रीहरु वितरण गरिसकेका छौं । त्यस्तै वडालाई वालमैत्री घोषणा गर्ने अन्तिम तयारी भइरहेको छ । पुस्तकालय शुरु गरेका छौं भने कुन शिर्षकको सेवा कुन समय भनेर सार्वजनिक सूचना पाटीमा उल्लेख गरेर नै सेवा प्रवाह गरिरहेका छौं ।’

सुनुवाई कार्यक्रममा सहभागीहरुले वडामा गरिएका कार्यहरुको उपलब्धीको संरक्षण हुनुपर्ने, विकास गर्दा विनास हुने जोखिम अन्त्य गर्नुपर्ने, जंगली जनवारको संरक्षण तथा नागरिकको सुरक्षा हुनुपर्ने, करको बोझ भएकाले त्यसलाई घटाउनुपर्ने, करसम्बन्धी बडापत्र राख्नुपर्ने, कानुनी साक्षरता कार्यक्रम आयोजना गर्नुपर्ने, ऐतिहासिक पार्टी, मठ मन्दिर तथा अन्य सम्पदाहरु मास्न नहुने, विद्यालयको भवन किन भाडामा दिइयो ? पूर्वाधारको विकाससँगै वातावरणको संरक्षण हुनुपर्ने, खेलमैदान बनाउनुपर्ने, सीसी क्यामेराको मर्मत गर्नुपर्ने, फोहोर व्यवस्थापन गर्नुपर्ने, ढल तथा खानेपानीको व्यवस्थापन–संरक्षण गर्नुपर्ने, ढल बनाएर मात्र सडक कालोपत्रे गर्नुपर्ने, स्थानीय स्तरमा स्वास्थ्य सेवा लिनेको संख्याको कारण खोजि गर्नुपर्ने, जलवायु परिवर्तन न्युनिकरणमूलक कार्य गर्नुपर्ने, शान्ति सुरक्षा कायम गर्नुपर्ने, मदिराजन्य पदार्थको सेवन तथा विक्रिमा नियमन गर्नुपर्ने लगायतका प्रश्न, सुझाव तथा गुनासोहरु गरिएको थियो ।

जनताको चासो, गुनासो र सुझाव संकलन गरी जनअपेक्षा अनुसार विकास र समृद्धिसँगै सार्वजनिक सेवा प्रवाहको कार्यसम्पादन गर्ने लक्ष्यका साथ सूर्यविनायक नगरपालिका वडा नं. ८ मा वडास्तरीय सार्वजनिक सुनुवाई सम्पन्न भएको छ ।

जावफमा सिपाडोल स्थास्थ्य चौकीका प्रमुख पुष्पराज ठाकुरले स्वास्थ्य चौकीले नागकिरमैत्री सेवा तथा सुविधाहरु सहज रुपमा प्रवाह गरेको दावी गर्नुभयो । वडामा वृहत स्वास्थ्य शिविरहरु सञ्चालन गरिएको उल्लेख गर्दै उहाँले ९८ प्रकारका औषधीहरु निशुल्क रुपमा वितरण गरिरहेको जानकारी गराउनुभयो । सुत्केरी पश्चात तथा खोपको लागि घरघरमा पुगेर स्वास्थ्य परीक्षण गर्ने कार्य गरिरहेको उल्लेख गर्दै उहाँले वडामा एम्बुलेन्सको सेवा भने नभएको बताउनुभयो ।

त्यस्तै नगरपालिकाका योजना प्रमुख जनक न्यौपानेले आधुनिक विकास र विस्तारको क्रममा अन्तर्राष्ट्रिय मापदण्ड अनुसार कङ्क्रिटलाई कम गर्ने कार्यको शुरुवात भइरहेको जानकारी गराउनुभयो । कङ्क्रिटको ठाउँमा ब्लक राख्ने कार्यलाई बढावा दिइरहेको उल्लेख गर्दै उहाँले सडक बक्तिको लागि वडामा नै फोकल पर्सन तोकिएकाले सोही व्यक्तिलाई सम्पर्क गर्न आग्रह गर्नुभयो । त्यस्तै सडक कालोपत्रे गर्नुपूर्व ढल बनाउन उपर्युक्त हुने भएकाले सोही अनुसार योजना अगाडी बढाइरहेको उल्लेख गर्नुभयो ।

संस्थाका अध्यक्ष पेशल कुमार आचार्यको सभापतित्वमा भएको कार्यक्रममा कार्यक्रम संयोजक पुस्करराज बुढाथोकीले स्वागत मन्तव्य राख्नुभयो । कार्यक्रममा कार्यपालिका सदस्य सावित्री मिश्र, वडा सदस्य अन्जना नेपाली, विक्रम तामाङ, सुपरभाइजर निराजन थापा, डोलेश्वर मन्दिर संरक्षण समितिका अध्यक्ष धर्मराज बस्नेतलगायतका विभिन्न संघसंस्थाका प्रतिनिधि तथा वडावासीको सहभागिता रहेको थियो ।

सूर्यविनायक नगरपालिका वडा नं. १ को सार्वजनिक सुनुवाई सम्पन्न, वडावासीले गरेनन् गनासो

भक्तपुर, १ असार । सूर्यविनायक नगरपालिका वडा नं. १ का वडाध्यक्ष सानुकाजी कायस्थले वडा नं. १ मा आफू निर्वाचित भएको करिब ९ वर्षमा सिरुटारमा विकासको लहर ल्याउन सफल भएको बताउनु भएको छ ।

क्रियासिल पत्रकार मञ्च भक्तपुरको आयोजना र सूयविनायक नगरपालिकाको सहकार्यमा सोमबार आयोजना सूर्यविनायक नगरपालिका वडा नं. १ कार्यालयको सभाहलमा सम्पन्न ‘सार्वजनिक सुनुवाई’ कार्यक्रममा उहाँले २०७४ साल अगाडिसम्म खानेपानीको चरम अभाव र सडकका समस्या झेलिरहेको यहाँका बासिन्दाके अहिले घरघरमा धारा एवं दैलो दैलोमा पक्कि सडक पुर्याएको बताउनुभयो ।

वडा अध्यक्ष कायस्थले भन्नुभयो, ‘यस वडामा १३ वटा पुल, ११ किलोमिटर कालोपत्रे, १० किलोमिटर ढलान सम्पन्न गरेका छौं । आगामी असारमा हिलोमा हिड्नु नपर्ने गरी सडक विकास र विस्तारका कार्यहरु भइरहेको छ । फुटसल निर्माण भएो छ, एक करोडको लागतमा पार्क, वालउद्यान एवं जेष्ठ नागरिक पार्क निर्माण गरिरहेका छौं, यही असार महिनाबाट वडा कार्यालयको नयाँ भवन निर्माण गर्ने भएका छौं । नमुना सडक लगायतका भौतिक पूर्वाधारको विकास गर्ने कार्य तिव्र रुपमा भइरहेको छ । वडामा हाल १६०० भन्दा बढि खानेपानीका धाराहरु वितरण गरी जनतालाई खानेपानीको समस्या सक्दो समाधान गरिएका छौं ।’

२०७४ साल देखी ०७९ सालसम्म वडाको विकास र समृद्धिको लागि अत्याधिक मात्रामा बजेट तथा योजनाहरु सञ्चालनमा रहेको उल्लेख गर्दै उहाँले सो पछि वडामा धेरै योजनाहरु संघीय सरकारले कटौती गरेको भन्दै गुनोसो गर्नुभयो । अहिलेको बजेटमा संघीय सरकारबाट वडामा शुन्य रकम भएको गुनासो गर्दै उहाँले चालु योजनाहरुलाई संघले बजेट नदिएपनि प्रदेश र पालिकाबाट भएपनि सम्पन्न गर्ने प्रतिवद्धता जनाउनुभयो ।

उहाँले भन्नुभयो, ‘संघीय सरकारले बजेट नदिँदा योजनाहरु अलपत्र परेका छन् । कृषि उत्पादनको विकास र विस्तार गर्दै बजार व्यवस्थापन गर्ने जिम्मा नै म लिन तयार छु । उत्पादन गनुृस्, बजारको समस्या हुन दिन्न । त्यस्तै आध्यात्मिक कुरा वा योगाको विकास र विस्तार गर्न कुनै कन्जुस्याई हुने छैन । व्यवस्थापनमा समेत समस्या हुँदैन ।’
खेलकुददेखि शिक्षासम्म, कृषिदेखि सडकसम्मको विकासलाइ तिब्रता आएको बताउँदै उहाँले ललितपुरको सिमानाबाट कतिपय लागू पदार्थ प्रयोग कर्ता आउने गरेको बताउनुभयो । उहाँले कोठा र जग्गा भाडामा दिदाँ परिचय खुल्ने कागज लिएर मात्रै भाडामा दिन आव्हान गर्नुभयो ।

उहाँले भन्नुभयो, ‘जनताको सेवा नै हाम्रो जिम्मेवारी हो । जनताको चाहना र आवश्यकतालाई मध्यनजर गर्दै हामीले पूर्वाधार निर्माण, सामाजिक कार्य तथा लक्षित वर्गका कार्यक्रमहरु सञ्चालन गरिरहेका छौं । भौतिक विकासमात्र नभई मानवीय विकासलाई उच्च प्राथमिकता दिएका छौं । जसमा धर्मसंस्कृति, खेलकुद, मठमन्दिर निर्माण तथा संरक्षण, सडक हरियाली, सीसी क्यामेरा जडा तथा मर्मत, बालउद्यान निर्माण गर्ने कार्य अगाडी बढेको लगायतका असंख्य कार्यहरु गरिरहेका छौं ।’

सार्वजनिक सुनुवाइ कार्यक्रममा स्थानीय बासिन्दाले वडा कार्यालय तथा जनप्रतिनिधिप्रति कुनै उल्लेखनीय गुनासो नराखेपछि कार्यक्रमको वातावरण निकै सकारात्मक बनेको थियो । विकास निर्माण, सेवा प्रवाह र जनअपेक्षा सम्बोधनका विषयमा स्थानीयले सन्तुष्टि व्यक्त गरेपछि कार्यक्रममा उपस्थित पत्रकार दिवस गुरागाईंले वडा अध्यक्षलाई रोचक शैलीमा प्रश्न गर्दै भन्नुभयो, “स्थानीय नागरिकलाई यति धेरै खुसी बनाउनुभएको रहेछ, अब तपाईं स्वयं चाहिँ कतिको खुसी हुनुहुन्छ ?

जवाफमा वडा अध्यक्ष कायस्थले नागरिकको खुशी नै आफ्नो खुशी रहेको बताउदै नागरिककको सेवा नै आफ्नो खुशी रहेको बताउनुभयो । उहाँले यस वडाले विभिन्न बाल समुह बालमैत्री कार्यक्रम सम्पन्न गरिसकेको जानकारी दिनुभयो। जेष्ठ नागरिक सम्मान कार्यक्रम सम्पन्न गरिसकेको र युवा लक्षित कार्यक्रम केहि सम्पन्न भैसकेको र केहि बाँकी रहेको बताउनुभयो । खानेपानीको समस्या भैरहेको र सिरुटार खानेपानी को लागि २ लाख लिटर ट्याङकी निर्माण गरेको बताउनुभयो । भौतिक पुर्वाधारमा मात्रै होइन मठ मन्दिर मा रङगरोहन गरेको र योग क्षेत्रमा काम गरेको बताउनुभयो । कौशलटार क्षेत्रमा ५ सय २० वटा फुल रोपेको बताउनुभयो ।

वडामा सीसी क्यामेरा ३० वटा जडान गरिएको बताउदै खेलकुदमा पनि खेलमैदान पनि रहेको बताउनुभयो । थापागाउ जाने नमुना बाटो बनाउन सम्पन्न भएको बताउनुभयो । बालमैत्री खेलमैदानका लागि अबको २०८३ ८४ मा बजेट माग गरिएको बताउनुभयो । जनताको चासो, गुनासो र सुझाव संकलन गरी जनअपेक्षा अनुसार विकास र समृद्धिसँगै सार्वजनिक सेवा प्रवाहको कार्यसम्पादन गर्ने लक्ष्यका साथ आयोजना भएको वडास्तरीय सार्वजनिक सुनुवाईमा वडा सचिव राम श्रेष्ठले वार्षिक प्रगति प्रतिवेदन एवै सेवा प्रवाहको बिवरण प्रस्तुत गर्नु भएको थियो ।

वडा सचिव राम श्रेष्ठले वडा कार्यालयले जनताको सेवा, सुशासन, जवाफदेहिताका विषयमा जानकारी गराउदै नगर कार्यपालिकाबाट रु दुई करोड ६० लाख बराबरको चालु आर्थिक वर्षमा भौतिक पूर्वाधार तथा अन्य सामाजिक क्षेत्रहरुमा कार्यसम्पादन गरिएको बताउनुभयो ।

उहाँले उक्त रकम बराबर वडामा ६५ वटा साना तथा ठूला आयोजनाहरु सञ्चालन भएको बताउदै एक करोड चार लाख ७१ हजार ३०६ रुपैंया राजस्व संकलन भएको बताउनुभयो । उहाँले वडामा लक्षित कार्यक्रम अन्तरगत अपाङ्गता, जेष्ठ नागरिक, महिला, वालवालिका, युवा, विपद् व्यवस्थापन, धर्मसंस्कृति, शिक्षा, स्वास्थ्य लगायतका क्षेत्रहरुमा जनताको माग, आवश्यकता र चाहना अनुसार कार्य गरिएको बताउनुभयो ।

कार्यक्रममा प्रहरी वृत्त ठिमीका प्रमुख (डिएपी) निसान थापाले भक्तपुरमा लागुऔषधको प्रयोग र विक्रि बढेको प्रति चिन्ता व्यक्त गर्दै स्थानीय तहका विकृति हटाउन समुदायन नै जागरुक हुनुपर्नेमा जोड दिनुभयो । घरभाडामा बस्नेको विवरण राख्न आग्रह गर्दै उहाँले गलत कार्य रोक्न प्रहरीको मुख्य जिम्मेवारी भएको स्पष्ट पार्नुभयो । अपराध नियन्त्रण तथा शान्ति सुरक्षाको लागि हरेक चोकमा गुणस्तरीय सीसी क्यामेरा आवश्यक रहेको उहाँले औंल्याउनुभयो ।

उहाँले घरमा घरभाडामा राख्दा उसको सबै डकुमेण्ट आफुसँग राख्न अनुरोध गर्नुभयो । उहाँले कोहि आपराधिक कार्यमा संलग्न रहेको भएतापनि त्यहि डकुमेन्टका आधारमा पत्ता लगाउन सकिने र सहयोग पुग्ने बताउनुभयो । सिरुटार आफुलाई निकै सुन्दर लागेको र यहाँको विकास पनि निकै सुन्दर रहेको भन्दै प्रशंसा गर्नुभयो ।

पत्रकार पेशल आचार्यले वडा कार्यालयको भवन किन नबनेको भन्ने प्रश्नको जवाफ दिदै वडाध्यक्ष कायस्थले असार महिनामै भवन निर्माण सुरु गरिने बताउनुभयो ।
अर्का पत्रकार महेश गौतमले आइतबार विदाले विद्यार्थी, अभिभावक र अस्पतालमा कस्तो गुनासो आएको छ भन्ने जिज्ञासा राखेपछि वडाध्यक्ष कायस्थले आइतबारको बिदाले बालबालिका कुलतमा परेको गुनासो आएको बताउदै सूर्यविनायक नगर अस्पताल भने आइतबार खुल्ला गरेको बताउनुभयो । पत्रकार नारायण थापाले दधिकोट पधेरोदेखी परोपकार स्वास्थ्य केन्द्र सम्मको सडक कालोपत्र गर्दन आग्रह गर्नुभो ।

स्थानीय राजेन्द्र श्रेष्ठले सिरुटारको पहिचान झल्कने स्थानीयले सिरुटार प्रवेशद्वार बनाउन आग्रह गर्नुभयो । सबैठाउँमा ढल निकास भैसकेको ठाउँमा ढल निकास गर्न आग्रह गरेका छन । सडक बन्यो तर सडकमै पार्किङ जथाभावी पार्किङ हटाउन माग गरेका छन् । उहाँले वडामा भएको दुवै खोलामा करिडोर बनाउन माग गर्नुभयो ।
स्थानीय श्यामकृष्ण श्रेष्ठले मेलमिलाप सचेतनाका लागि बजेट विनियोजन गर्न माग गर्नुभयो । वडा अध्यक्ष कायस्थले जवाफमा माथि उठेका बाटो पिच गर्ने बताउनुभयो । कालोपाटी जाने बाटो पनि पिच हुने प्रतिबद्दता जनाउनुभयो ।

स्थानीय चन्द्रहरि कायस्थले स्वचेतना लागि सहयोग गरौ भनेर सचेतना जगाउन आग्रह गर्नुभयो । स्वास्थ्यको लागि श्रीहरि सेल्फ फाउन्डेसनका अध्यक्षले स्वास्थ्य नै सबैभन्दा ठुलो धन भएका कारण यसमा महत्वपुर्न काम गर्न सकिने बताउनुभयो ।

कार्यक्रममा स्थानीय दिवाकर थापाले सचेतनाको विकास, सडकमा पार्किङ हटाउनु पर्ने, नीतिमात्र नभई नियत सफा बनाउनुपर्ने, ढल तथा खानेपानीको न्युनतम आवश्यकता पुरा गर्नुपर्ने, आइतवार विदा दिनु नहुने, स्वास्थ्य विमालाई पहिलेको जस्तै बनाउनुपने बताउनुभयो ।

स्थानीय फलाम सिंह राईले किसानको लागि उर्जित गर्न के गर्नु पर्छ कसरी आयमुलक बनाउन के गर्ने भन्दै प्रश्न गर्नुभयो । किसानको समस्यालाई के गरि समाधान गर्ने के समस्या छन पहिचान गर्ने र समाधान गर्न आग्रह गर्नुभयो ।

कार्यक्रममा जनप्रतिनिधिले निर्वाचित भएपछि हालसम्म भए गरेका सार्वजनिक सेवा प्रवाहको साथै भौतिक, सामाजिक, धार्मिक, साँस्कृतिक तथा पर्यावरणीय विकासको बारेमा व्यापक छलफल तथा आगामी योजनाको बारेमा विस्तृतमा छलफल गरिएको थियो ।

पत्रकार एवं कार्यक्रम सञ्चालक पुष्कर बुढाथोकीले यस्ता सार्वजनिक सुनुवाई कार्याक्रममले जनताको सरोकारको विषय तथा समस्या उजागर हुने बताउनुभयो । उहाँले जनताले खोजेको विकासको मार्गचित्र प्रस्तुत गर्न सकिने उल्लेख गर्नुभयो ।

क्रियाशिल पत्रकार मञ्चका अध्यक्ष रमेश गिरीले सार्वजनिक काय्र्रकममा उठेका प्रश्न जिज्ञासा तथा सुझावहरु सम्बन्धित ठाउ एवं नगरपालिकामा पुर्याउने बताउनुभयो । विभिन्न स्थानीय संचारमाध्यम मार्फत उक्त जनस्तर बाट उठेका जिज्ञासा नगरपालिका पुराउने र समाधान खोज्ने बताउनुभयो ।

नेपालमै पहिलो पटक सरकारी अस्पतालमा तर्फ रोबोटिक शल्यक्रिया भित्रयाउदै भक्तपुर अस्पताल, सुरु गर्दै रोबोटिक शल्यक्रियादेखि तालिम केन्द्र
-रमेश गिरी
भक्तपुर, २८ जेठ : विरामी र विशेषज्ञ चिकित्सकबीच लामो दुरीमा रहेर विरामीको मुटु लगायतका जटिल शल्यक्रिया सफल रुपमा गर्ने अत्याधुनिक रोबोटिक सर्जरी पहिलो पटक भक्तपुर अस्पतालले सञ्चालनमा ल्याउने भएको छ । भारत लगायत बिभिन्न देशहरुमा रोबोटिक सर्जरी अर्थात रोबोट मार्फत गरिने जटिल शल्यक्रिया सफल रुपमा सम्पन्न भएको धेरै उदाहरण पछि नेपालको सरकारी अस्पतालमा पहिलो पटक रोबोटिक सर्जरी भक्तपुर अस्पतालले सञ्चालनमा ल्याउन लागेको हो ।
नेपालमा दुईवटा निजी अस्पतालले रोबोटिक सर्जरी भित्रयाएर उपचार सुरु गरिसकेको भएपनि निजी अस्पतालले सञ्चालनमा ल्याएको भन्दा अत्याधुनिक रोबोटिक सर्जरी वागमति प्रदेश सरकारले पहिलो पटक भक्तपुरमा सञ्चालनमा ल्याउन लागेको हो ।
वागमति प्रदेशका स्वास्थ्य मन्त्री किरण थापा मगरले सरकारी अस्पतालमा पहिलो पटक भक्तपुर अस्पतालमा रोबोटिक सर्जरी सेवा सुरु गर्ने प्रक्रिया प्रदेश सरकारले सुरु गरेको बताउनुभयो ।
उहाँले भन्नुभयो, ‘अत्याधुनिक उपकरण र प्रबिधिको प्रयोग गरेर उपचारमा विश्व धेरै अगाडि बढेपनि नेपाल सधै पछाडि परिरहेको अबस्थामा नेपालमा पहिलो पटक सरकारी अस्पतालमा रोबोटिक सर्जरी सञ्चालन गर्ने जमर्को वागमति प्रदेश सरकारले गरेको छ, बोलपत्र आव्हान भइसकेको छ, अब एक सातामै खोल्छौ । यसले देशभरका विरामीलाई सहज र सुलभ रुपमा उपचार गर्न सक्छौं ।’
विश्वको एउटा देशको एउटा कोठामा बसेर चिकित्सकले अर्को देशको अस्पतालमा बसेका विरामीको समेत जटिल शल्यक्रिया गरेर उपचार गर्ने प्रबिधि रोबोटिक सर्जरी हो । वागमति प्रदेश सरकारको मुख्य मन्त्री इन्द्र बानियाँ र स्वास्थ्य मन्त्री किरण थापाले सरकारी अस्पतालमा गुणस्तरीय प्रबिधि भित्रयाएर सुलभ रुपमा उपचार गर्ने लक्ष्यका साथ वागमती प्रदेश सरकारले पहिलो पटक रोबोटिक सर्जरी ल्याउने निर्णय गरेको हो ।यो प्रबिधिमा विशेषज्ञ चिकित्सिकले भित्तामा जडित ठूलो स्क्रिन हेर्दै रोबोटमार्फत शल्यक्रिया गरिन्छ ।
मन्त्री थापाले उपलब्धिले नेपालको स्वास्थ्य क्षेत्रका लागि नयाँ युगको सुरुआत भएको मानिएको बताउनुभयो । शल्यक्रियामा रोबोटिक प्रविधिको प्रयोगले चिकित्सक र बिरामी दुवैका लागि फाइदा र सहज हुने भक्तपुर अस्पतालका रोबोटिक विशेषज्ञ एवं कन्सल्टेन्ट सर्जन डा. रन्जिस कुमार पहाडी क्षेत्रीले जानकारी दिनुभयो ।
नेपालको चिकित्सा क्षेत्रमा झण्डै सवा शताब्दी लामो गौरवशाली इतिहास बोकेको भक्तपुर अस्पतालले विश्वसनीय स्वास्थ्य सेवा पु¥याउँदै आएको छ । सरकारी अस्पतालहरूमध्ये लगातार उत्कृष्ट स्थान हासिल गर्न सफल यस अस्पतालले समयको माग र नयाँ प्रविधिसँगै आफ्नो सेवालाई अझ आधुनिक बनाउँदै लगेको अबस्थमा रोबोटिक सर्जरीले अस्पताललाई थप चईमा पुर्याउने विश्वस रहेको मन्त्री थापा मगर बताउनुहुन्छ ।
भक्तपुर अस्पताललाई रोबोटिक सर्जरी सेवासंगै यसको तालिम केन्द्रकाृ रुपमा विकास गरिने बताउनुभयो । यो सञ्चालनका लागि तालिम लिन मंहगो शुल्क तिरेर अब विदेश जानु नपर्ने र भक्तपुर अस्पतालबाटै यसको तालिम सञ्चालन गरेर देशभर आवश्यक जनशक्तिसमेत उत्पादन गर्ने लक्ष्य मन्त्रालयले लिएको उहाँले बताउनुभयो ।
भक्तपुर अस्पतालको १२२ वषै लामो इतिहासमा एउटा ठूलो र नयाँ काम सुरु भएको बताउदै डा. पहारी क्षेत्रीले रोबोटिक शल्यक्रिया (Robotic Surgery) को सुरुवातले भक्तपुर अस्पताल अब परम्परागत उपचार पद्धतिबाट माथि उठेर नेपालकै एउटा उत्कृष्ट उपचार र सिकाइ अर्थात तालिम केन्द्रको रुपमा विकास गर्ने अबस्थामा पुगेको बताउनुभयो ।
नेपालमा निजी क्षेत्रका केही अस्पतालहरूमा महँगो शुल्कमा यो सेवा सुरु गरेपनि सरकारी क्षेत्रमा रोबोटिक शल्यक्रिया सेवा सुरु गर्ने भक्तपुर अस्पताल नेपालकै पहिलो सरकारी अस्पताल हुने बताउदै उहाँले यो देशकै लागि एउटा ठूलो उपलब्धी र गर्वको कुरा भएको बताउनुभयो ।
सरकारी अस्पतालमा यो प्रविधि भित्रिदा गरिब तथा विपन्न वर्गका बिरामीहरूले पनि संसारकै उत्कृष्ट र आधुनिक प्रविधिबाट सस्तो र सुलभ मूल्यमा उपचार पाउने बाटो खुलेको अस्पतालका निमित्त अस्पताल निर्देशक डा. भित्रुवन चन्द्र झाले बताउनुभयो । यहाँबाट सस्तो र गुणस्तरीय सेवा सञ्चालन हुने उहाँल्े बताउनुभयो ।

के हो रोबोटिक शल्यक्रिया र यो कहाँ प्रयोग हुन्छ ?

कन्सल्टेन्ट सर्जन डा. रन्जिस कुमार पहाडी क्षेत्रीका अनुसार रोबोटिक शल्यक्रिया मेसिन वा रोबोट आफैँले अप्रेशन गर्ने नभई रोबोटका हातहरूलाई सर्जन (डाक्टर) ले नै आफ्नो नियन्त्रणमा राखेर गरिने शल्यक्रिया हो । उहाँका अनुसार डाक्टरले एउटा कम्प्युटर जस्तो मेसिन (कन्सोल) मा बसेर चलाउँदा रोबोटका हातहरू पेटभित्र निकै मसिनो र सटिक तरिकाले चल्छन् र शल्यक्रिया गरिन्छ ।
भक्तपुर अस्पतालमा विशेषगरी जटिल हर्निया (Advanced Hernia & abdominal wall reconstruction) पेटको मांसपेशी नै सिलाउनुपर्ने वा मिलाउनुपर्ने जटिल खालका हर्नियाको शल्यक्रिया गर्ने, पेट र आन्द्राको शल्यक्रिय, पत्थर, आन्द्राको, ट्युमर वा निकै साँघुरो ठाउँमा रहेका नसाहरू जोगाएर गरिने जटिल शल्यक्रियाहरु, पाठेघरको ट्युमर वा मिर्गौला र प्रोस्टेट सम्बन्धी जटिल समस्याहरूको शल्यक्रियादेखि कार्डियक ब्यारियाट्रिक र बाल चिकित्सा शल्यक्रियामा समेत सञ्चालन गर्ने लक्ष्य छ ।
कम दुखाइ र कम खर्चमा हुने यो प्रविधिले पेटलाई ठूलो पारेर चिर्नु नपर्ने, स–साना प्वालहरू मात्र पारेर शल्यक्रिया गरिन्छ । घाउ सानो हुने भएकाले बिरामीलाई शल्यक्रियापछि थोरै मात्र दुखाइ हने, बिरामीहरू अप्रेशनको एक दुई दिनमै हिँडडुल गर्न र घर फर्कन सक्ने र कम खर्चमै सम्पन्न हुनेछ ।  रोबोटिक शल्यक्रिया महँगो नहुने बिरामी अस्पतालमा धेरै दिन बस्नु नपर्ने, औषधी कम खानु पर्ने, रगत चढाउनु नपर्ने र चाँडै आफ्नो काममा फर्कन सक्ने हुनाले बिरामीको कुल खर्च र अस्पतालको बसाई निकै कम खर्च हन दाबी गरिएको छ ।
भक्तपुर अस्पतालले केबल बिरामीको शल्यक्रया मात्रै गर्ने नभई यस प्रविधिलाई अझ व्यवस्थित र सुरक्षित बनाउन रोबोटिक रजिस्ट्री (Robotic Registry) अस्पतालमा गरिएका प्रत्येक अप्रेशनको विस्तृत विवरण सुरक्षित राख्न एउटा राष्ट्रिय स्तरको डाटाबेस वा दर्ता प्रणाली (Registry) बनाइनेछ । यसले कुन रोगमा यो प्रविधि कति सफल भयो भनेर हेर्न सजिलो बनाउउने उहाँ बताउनुहुन्छ ।
यो प्रविधिलाई नेपाली बिरामीहरूमा अझ प्रभावकारी कसरी बनाउन सकिन्छ भनेर हाम्रा सर्जनहरूले नियमित रूपमा अस्पतालमा वैज्ञानिक अनुसन्धान गर्ने लक्ष्य राखिएको छ ।
स्वास्थ्य बीमामा समावेश गर्न पहल गरिने बताउदै भक्तपुर अस्पताललाई केबल उपचार गर्ने ठाउँ मात्र नभई बायोमेडिकल र प्राविधिकलाई तालिम, नयाँ डाक्टरहरूलाई रोबोटिक शल्यक्रिया सिकाउने नेपालकै एउटा उत्कृष्ट सेन्टर अफ एक्सीलेन्स (Centre of Excellence) बनाउने तयारी समेत गरेको छ ।
स्वास्थ्य सेवा बिस्तारसंगै विश्व विद्यालयको लक्ष्यमा अगाडि बढ्दै मदन भण्डारी स्वास्थ्य बिज्ञान प्रतिष्ठान
हेटौडा, २६ जेठ : वागमति प्रदेशको राजधानी हेटौडामा गुणस्तरीय स्वास्थ्य सेवा र स्वास्थ्य क्षेत्रमा दक्ष जनशक्ति उत्पादन गर्दै प्रदेश स्तरीय विश्व विद्यालय स्थापना गरि काठमाडौं बाहिरका उत्कृष्ट मेडिकल कलेजको रुपमा विकास गर्ने लक्ष्य बोकेर अगाडि बढेको संस्था हो मदन भण्डारी विज्ञान स्वास्थ्य प्रतिष्ठान ।
देशका सातै प्रदेश मध्येका पहिलो स्वास्थ्य बिज्ञान प्रतिष्ठानको रुपमा स्थापित हुदै सेवा प्रवाहमा निरन्तर अगाडि बढेको संस्थाको रुपमा यसले पहचिान बनाउन सफल भएको छ ।
वागमति प्रदेशमा ठूलो अस्पताल सञ्चालन गर्ने मात्र नभई वागमति प्रदेश भित्रका प्रदेशस्तरीय अस्पतालहरुका लागि आवश्यक स्वास्थ्यका जनशक्ति उत्पादन गर्ने मूल लक्ष्यका साथ २०७६ साल असोज २ गते वागमति प्रदेश सरकारले स्वास्थ्य, शिक्षा, सेवा र अनुसन्धानमूलक कार्यको लक्ष्यसहित मदन भण्डारी स्वास्थ्य विज्ञान प्रतिष्ठान ऐन, २०७६ मार्फत सञ्चालनमा ल्याएको यस प्रतिष्ठानले छोटो समयमा आफ्नो लक्ष्य हासिल गर्न सफल भएको छ ।
ऐन जारी भएपछि प्रतिष्ठानले औपचारिक रूपमा २०७७ सालदेखि आफ्नो कार्य सुरु गरि हेटौंडालाई मात्र नभई वागमती प्रदेशका १३ जिल्लालाई स्वास्थ्य सेवा र चिकित्सा शिक्षा उपलब्ध गराउने केन्द्रका रूपमा समेत प्रदेश सरकारबाट अधिकार प्रदान गरेको छ ।
प्रदेशको मुख्य मन्त्री कुलपति र स्वास्थ्य मन्त्री सहकुलपति रहने ऐनमा व्यबस्था गरे अनुसार वागमति प्रदेशका मुख्य मन्त्री इन्द्रबहादुर बानियाँ प्रतिष्ठानको कूलपति, स्वास्थ्य मन्त्री किरण थापा मगर सहकुलपति र प्रदेश सरकारले नियुक्त गरेको प्रा.डा. प्रदीप ज्ञवाली उपकुलपतिका रुपमा कार्य गर्दै आउनु भएको छ ।
मुख्य मन्त्री बानियाँ :
प्रतिष्ठानका कुलपति एवं प्रदेशका मुख्य मन्त्री बानियाँले हेटौडाको मुटुमा रहेको मदन भण्डारी स्वास्थ्य विज्ञान प्रतिष्ठान बागमती प्रदेश सरकारद्वारा स्थापना गरिएको नेपालको पहिलो प्रदेशस्तरीय स्वास्थ्य विज्ञान प्रतिष्ठान भएको बताउनुहुन्छ । यसको मुख्य उद्देश्य गुणस्तरीय स्वास्थ्य सेवा, चिकित्सा शिक्षामा जनशक्ति उत्पादन र स्वास्थ्य अनुसन्धानलाई एकै संस्था मार्फत अगाडि बढाउनु नै रहेको उहाँ बताउनुहुन्छ ।
मुख्यमन्त्री बानियाँ भन्नुहुन्छ, “मदन भण्डारी स्वास्थ्य विज्ञान प्रतिष्ठानलाई विश्वविद्यालय बनाउने सपना सहित स्थापना गरिएको हो । प्रदेश सरकारले प्रतिष्ठानलाई प्रदेशस्तरको प्रमुख स्वास्थ्य शैक्षिक संस्थाका रूपमा विकास गर्ने योजनाका साथ हामी अगाडि बढेका छौं, यसका लागि प्रदेश सरकारले आवश्यक बजेट र कार्यक्रम अगाडि सारेको छ ।”
स्वास्थ्य मन्त्री किरण थापा :
प्रतिष्ठानका सहकुलपपति एवं स्वास्थ्य मन्त्री किरण थापा मगर प्रदेशको १३ जिल्लाको स्वास्थ्यको हवको रुपमा यसलाई बिकास गर्ने लक्ष्य सहित सरकार अगासड बढेको  बताउनुहुन्छ । प्रतिष्ठानबाटै जनशक्ति उत्पादन, व्यबस्थापनदेखि स्वास्थ्य सवाको विस्तारका कार्यक्रम र शैक्षिक कार्यक्रमहरु सञ्चालन गर्ने तयारीमा रहेको उहाँको भनाई छ ।
सहकुलपति एवं मन्त्री थापा मगर भन्नुहुन्छ, “प्रतिष्ठानले गैर नाफा मूलक शैक्षिक कार्यक्रम सञ्चालन गर्ने, आंगिक क्याम्पसहरुको रुपमा शैक्षिक सेवा सञ्चालन गर्ने, मल्टि स्पेशालिटी अस्पतालको रुपमा विकास गर्ने, क्याथ ल्याब सहित मुटुको सेवा बिस्तार गर्ने, गुणस्तरीय औषधि उत्पादनको ल्याब स्थापना गर्ने लक्ष्यका साथ प्रतिष्ठान अगाडि बढिरहेको छ,विश्व विद्यालय सञ्चालनसम्मको सपना हामी पुरा गर्छौ ।”
सचिव डा. सुमित्रा गौतम :
सचिव डा. सुमित्रा गौतम :
मन्त्रालयकी सचिव डा. सुमित्रा गौतमले प्रतिष्ठानलाई प्रदेशस्तरमा देशकै नमूना अस्पतालको रुपमा बिकास गर्न लागिपरेको बताउनुभयो । उहाँले अस्पतालमा सघन उपचार सेवा, सुत्केरी वार्ड, शल्यक्रिया कक्ष, डायलासिस सेवा विस्तारसंगै नयाँ भवनबाट मुटुको उपचारका लागि क्याथ ल्याब, Open Heart Surgery, Cardio Vascular Surgery, Uro Surgery  (पिसाब÷किड्नी सम्बन्धी), ग्यास्ट्रोलोजी, Neuro Surgery, Opthalmology (आँखा सम्बन्धी), (नाक, कान, घांटीको विशिष्टीकृत सेवा), मृगौला प्रत्यारोपण सेवा, डायलोसिस सेवालाई ३० शैयामा बिस्तार गरि २४ सै घण्टा सञ्चालन गर्ने, दन्त सेवा, मनोरोग तथा लागूऔषध दुर्व्यसनी उपचार तथा पुर्नस्थापना केन्द्र, सहितको  विशेषज्ञ सेवाहरू सञ्चालनलाई साकार बनाउन लागिरहको छ ।
उपकुलपतिको रुपमा प्रा.डा. प्रदीप ज्ञवाली :
प्रतिष्ठानका उपकुलपतिको रुपमा प्रा. डा. ज्ञवाली २०८१ असोज १८ गते जिम्मेवारी सम्हालेपछि विकासको गति लिएको थियो । मुख्यमन्त्रीदेखि स्वास्थ्य मन्त्री एवं प्रदेश सरकारको योजनालाई सफल बनाउन हेटौडा प्रादेशिक अस्पताललाई प्रतिष्ठान भित्र ल्याएर सबै विवादको निरुपण गर्दै संस्थालाई गतिशिल बनाउन सफल भएको उहाँ बताउनुहुन्छ ।
उपकुलपति डा. ज्ञवालीका अनुसार प्रतिष्ठानले दक्ष स्वास्थ्य जनशक्ति उत्पादन, सरकारी मेडिकल शिक्षाको विस्तार, स्वास्थ्य क्षेत्रमा अनुसन्धान प्रवद्र्धन, आधुनिक प्रविधिमैत्री चिकित्सा शिक्षा र गुणस्तरीय तथा पहुँचयोग्य स्वास्थ्य सेवा प्रदान गर्ने लक्ष्यलाई स्थापित गरेको छ ।
प्रतिष्ठानले स्वास्थ्यसम्बन्धी विभिन्न शैक्षिक कार्यक्रम सञ्चालन गर्दै आएको छ । स्नातक तथा स्नातकोत्तर स्वास्थ्य शिक्षा कार्यक्रम, एनेस्थेसिया टेक्निसियन तालिम, स्वास्थ्यकर्मीहरूको क्षमता विकास तालिम, मेडिकल कलेज तथा स्वास्थ्य विज्ञान संकाय विस्तारको लक्ष्यका साथ अगाडि बढिरहेको छ ।
स्थानीय स्वास्थ्य समस्यामाथि अध्ययन, प्रमाणमा आधारित उपचार पद्धतिको विकास, चिकित्सा क्षेत्रमा नवीनता र प्रविधिको प्रयोगमा लागिरहेको यस प्रतिष्ठानले सामुदायिक स्वास्थ्य सेवा, स्वास्थ्य शिविर, जनचेतना कार्यक्रम, स्थानीय तहसँग सहकार्य, प्रदेशका जिल्ला अस्पतालहरुसंगको सहकार्य र विशेष रोगहरूको उपचार सेवा विस्तार समेत गर्दै आएको छ ।
यसै शैक्षिक सत्रबाट एमबिबिएस कार्यक्रम सुरु गर्न सफल भएका छ । अहिले सात वटा कार्यक्रम सस्थागत रूपमा सञ्चालनमा छने भने बिंएससी नर्सिङ्ग कार्यक्रममा पनि १० सिट थप गरेर ३० पुरयाइएको छ । हाल स्नातक तहमा ४५९ जना र स्नातकोत्तर तहमा ३२ जना विद्यार्थी अध्ययनरत छन् । स्नातक तहको पहिलो व्याचका ३३ जना बिद्यार्थी लाइसेन्स परीक्षाको तयारीमा छन । एमबिबिएस्को ५० सिटमा अध्ययन सुरु भएको छ ।
अहिले नेपालमा विशेषज्ञ चिकित्सकको आवश्यकता वढदो अवस्थामा छ । धेरै विद्यार्थी विशेषज्ञ अध्ययनका लागि बाहिर जानु पर्ने बाध्यतालाई कम गर्दै यहाँ विशषज्ञ जनशक्ति उत्पादनमा प्रतिष्ठान लागेको छ । प्रथम वर्षमा ७ वटा कार्यक्रम सुरु भएकोमा ६ वटा कार्यक्रम बिस्तार गरि १३ वटा स्नातकोत्तर तर्फका कार्यक्रम सञ्चालन भइरहेको छ ।
यसले प्रदेशमै विशेषज्ञ शिक्षा प्राप्त गनें अवसर सिर्जना मात्रै गरेको छैन, प्रदेशमा आवश्यक जनशक्ति परिपूर्तीको काममा समेत सहजता हुने भएको छ । हाल प्रतिष्ठानमा स्नातक तहमा ४५९ जना बिद्यार्थी अध्ययनरत छन् भने स्नातकोत्तर तहमा ३२ जना विद्यार्थी अध्ययनरत छन् ।  एमबिबिएस तर्फ पहिलो व्याचका ३३ जना विद्यार्थी उत्तर्ण भई लाइसेन्स परीक्षामा सहभागी हुदैछन् । अस्पतालको गुणस्तरीय सेवा बिस्तारमा यसले दीर्घकालीन रूपमा आत्मनिर्भर बनाउन महत पुर्याउने छ ।
प्रतिष्ठानले हाल स्नातक तहका कार्यक्रममा चार वर्ष अबधीको Bachelor of Public Health का साथै Epidemiology, Biostatistics, Health Informatics, Health System Management, Public Health Research, Health Promotion & Education सञ्चालन गर्दै आएको छ ।
त्यस्तै सन् २०२३ बाट चार वर्षे अबधीको B.Sc Nursing अध्ययन सञ्चालन गरेको छभने चार वर्ष अबधीको स्नातक तहको फार्मेसी अर्थात बि फर्मा, चार वर्षे अबधीको ल्याब टेक्निसियनलगायतको शैक्षिक कार्यक्रमहरु सञ्चालन गर्नुको साथै यसै वर्षदेखि एमबिबिएसको अध्ययनसमेत सञ्चालनमा ल्याएको छ ।
तालिमतर्फ एनेस्थेसिया प्राविधिक उत्पादनका लागि विशेष तालिम कार्यक्रम सञ्चालन गर्नुका साथै Master of Public Health, ,Bachelor of Nursing Science, Bachelor of Midwifery Science, Audiology, Optometry, Imaging Technology लगायतका स्वास्थ्य विज्ञान कार्यक्रमहरू सञ्चालन गर्ने लक्ष्यमा रहेको छ । प्रतिष्ठानले प्रदेशका १३ जिल्लाका विद्यार्थीलाई शैक्षिक कायृक्रममा समावेश गरि यहीँका जिल्ला अस्पतालहरुमा सेवा गर्ने अवसर दिने गरि योजना अगाडि बढाएको छ ।
संघीय सरकार र विश्व विद्यालय अनुदान आयोगले छात्रबृत्ति अनुदानको व्यबस्था गरे जनशक्ति उत्पादनमा निकै सहज हुने भएकाले प्रतिष्ठान त्यसका अनुदानका लागि पहल गरिरहेको छ । २०८२ साल फागुन २८ गते रु. ८ करोड ६१ लाख लागतमा प्रतिष्ठानको लागि मुख्य मन्त्री इन्द्र बहादुर बानियाँ र स्वास्थ्य मन्त्री किरण थापा मगरले शिलान्यास गर्नु भएको प्रिफ्याब भवनको आउँदो असारमा सम्पन्न गरि सेवा प्रवाह गरिने प्रा.डा. ज्ञवाली बताउनुहुन्छ ।
त्यसैगरि प्रतिष्ठानद्वारा सञ्चालित हेटौंडाको मुटुमा अवस्थित हेटौंडा अस्पतालमा रु.२८ करोड ५४ लाखको लागतमा निर्माण सम्पन्न भएको हेटौंडा अस्पतालको पाँच तले नयाँ भवनको मुख्य मन्त्रीले उद्घाटन गरेपछि थप सेवाहरु बिस्तार भएका छन् ।  प्रतिष्ठान स्थापना हुनु अगाडि हेटौंडा अस्पतालमा जम्मा १०० शैया थिए । अहिले त्यो संख्या बढेर ३१३ पुगेको छ । प्रदेश सिनेटले पास गरेसंगै ५०० शैयाको शिक्षण अस्पतालको रुपम सेवा विस्तार गर्ने लक्ष्य तयारी गरेको छ । अस्पतालमा विशेषज सेवा बिस्तार गरि मोडुलर ओटी सञ्चालनमा आएपछ जटिल शल्यक्रिया यहीँ हुन थालेपछि विरामीको विश्वास जित्दै गएको छ ।
पाँच विघा क्षेत्रफलमा फैलिएको अस्पताल भवनसहितका संरचनाहरुसंगै नजिकै रहेको साडे सात विघा जमिनको सदुपयोग गर्दै भाडाका भवनमा छरिएर रहेका शैक्षिक सेवालाई आउँदो असार साउनदेखि एकै ठाउँमा ल्याएर सेवा सञ्चालन गर्ने तयारी गरिरहेको छ । नेपाल रेडक्रस सोसाईटीले हडपेर भाडा उठाईरहेको संरचना फिर्ता ल्याउनेदेखि प्रदेश आपूर्ती केन्द्र, स्वास्थ्य निर्देशनालयलाई स्थानान्तरण गर्ने प्रयास पनि भइरहेकै छ ।
रेक्टर प्रो.डा. दिनेश कुमार लम्साल :
प्रतिष्ठानका रेक्टर प्रो.डा. दिनेश कुमार लम्सालले राष्ट्रिय तथा अन्तर्राष्ट्रियस्तरमा सम्झौता गरेर रिसर्चको काम अगाडि बढिरहेको बताउनुहुन्छ । प्रदेशका १३ वटै जिल्लाका अस्पतालमा रिसर्चको माध्यमबाट त्यहाँको समस्या पहिचान गरि योजना बनाउन सकिने उहाँ बताउनुहुन्छ ।
प्रतिष्ठानको आफ्नै परीक्षा बोर्ड छ । प्रतिष्ठानलाई यतिमा मात्रै सिमित नराखी विश्व विद्यालयको रुपमा विकास गरि १३ वटै जिल्लामा शैक्षिक कार्यक्रमको स्वीकृति दिई स्वास्थ्यको जनशक्ति उत्पादनमा लैजानु पर्ने आवश्यकता रहेको उहाँ बताउनुहुन्छ ।
रजिष्ट्रार भिमसागर गुरागाईं :
प्रतिष्ठानका रजिष्ट्रार भिमसागर गुरागाईंले हेटौडा अस्पताल वागमती प्रदेशकै गौरबको आयोजना भएको बताउनुहुन्छ । नयाँ प्रिफ्याब भवन निर्माण भएसँगै प्रतिष्ठानका शैक्षिक कार्यक्रमहरू आफ्नै पूर्वाधारबाट सञ्चालन गर्न सकिने अवस्था सिर्जना हुने, भवनमा कक्षाकोठा, प्रशासनिक कक्ष, प्रयोगशाला लगायतका आवश्यक पूर्वाधार समावेश गरिने भएको छ ।
यहाँ मकवानपुरबाट मात्रै नभई सिन्धुली, सर्लाही, बारा, महोत्तरी, बर्दिवासलगायत बिभिन्न ठाउँबाट विरामीको चाप बढ्दै गएको छ । भैतिक पूर्वाधारको विकास, गुणस्तरीय सेवा, टिकट काउण्टर, फार्मेसी काउण्टरको विस्तार, मोडुलर ओटी सञ्चालन, आईसियू लगायतका सेवाहरु बिस्तारसंगै अस्पतालको गुणस्तरीय सेवा प्रवाहले दैनिक १६०० सम्म विरामी आउन थालेको बताउनुहुन्छ, प्रतिष्ठानका रजिष्ट्रार गुरागाईं ।
डिन डा. इन्दिरा अधिकारी पौडेल :
प्रतिष्ठानका डिन डा. इन्दिरा अधिकारी पौडेलले यहाँ सञ्चालन शैक्षिक कार्यक्रममा सहभागिहरुलाई कम्युनिटी फिल्डमा पठाउने गरेको बताउनुहुन्छ । प्रतिष्ठानमा हाल ११० जना शिक्षक सेवारत रहेको उहाँ बताउनुहुन्छ ।
प्रतिष्ठानले सानातिना सर्जरी मात्रै नभई ठूला सर्जरी सेवा पनि यहीँबाट दिन थालेको छ । क्यान्सर, ठूला हर्नियालगायत बिभिन्न शल्यक्रिया सेवा यहीँबाट सञ्चालन भएपछि चितवनदेखि काठमाडौ.सम्म रिफर गर्नु पर्ने बाध्यता हटेको छ । प्रदेश र संघीय सरकारले आधुनिक प्रबिधि पठाउने र जनशक्तिलाई तिालिम दिने व्यबस्था गर्न सके प्रदेशका १३ वटै अस्पतालको रेफर सेन्टरको रुपमा यस अस्पतालाई विकास गर्न सकिने सर्जरी विभागका विभागिय प्रमुख प्रा.डा. सुजन मानन्धर बताउनुहुन्छ । यहाँ रोबोटिक सर्जरी सुरु गर्न सके र मुटु सेवालाई एडभान्स सेन्टरको रुपमा लान सके प्रभावकारी हुने उहाँ बताउनुहुन्छ ।
अस्पतालका निमित्त निर्देशक एवं बाल रोग विशेषज्ञ डा. राजु सेढाईले अस्पतालमा बालरोगका लागि एनआईसियू र आईसियूको छिट्टै सञ्चालनमा आउन लागेको बताउदै अस्पतालको बिभिन्न सेवा बिस्तारको कार्य जारी रहेको बताउनुहन्छ । अस्पतलप्रति विरामीको विश्वाससंगै चाप बढेको अबस्थामा जनशक्ति उचित व्यबस्थापन गर्न सके अझै प्रभावकारी हुने बताउनुहुन्छ ।
अस्पतालमा उपचारका लागि आउने मिर्गौलाका विरामीका लागि ओपिडि सेवा सहज भए पनि डायलोसिका लागि भने पालो कुर्नु पर्ने अबस्था रहेको अस्पतालकी मिर्गौला रोग विशेषज्ञ एव इन्चार्ज दिव्यश्वरी श्रेष्ठ बताउनु हुन्छ । मिर्गौला रोगका विरामीलाई सहज सेवा प्रवाह गरेको उहाँ बताउनु हुन्छ ।