मन्त्री थापाद्धारा पाठेघरको मुखको क्यान्सरविरुद्ध एचपिभि खोप अभियान शुभारम्भ
भक्तपुर, २६ माघ : वागमति प्रदेशका स्वास्थ्य मन्त्री किरण थापाले आज भक्तपुरमा किशोरीलाई पाठेघरको मुखको क्यान्सरविरुद्ध ‘ह्युमन पापिलोमा भाइरस’ (एचपीभी) खोप लगाइने अभियान शुभारम्भ गर्नु भएको छ ।
आज जिल्ला जनस्वास्थ्य कार्यालय भक्तपुरले सूर्यविनायकमा आयोजना गरेको खोप अभियान शुभारम्भ कार्यक्रममा मन्त्री थापा मगरले खोप हस्तान्नरण गर्दै अभियानको सुरुवात गर्नु भएको हो । अभियान सफल पार्न सबैमा आव्हान गर्दै उहाँले सरकारले गतवर्ष र यसवर्ष निःशुल्क खोप उपलब्ध गराएकाले खोप नछुटाउन आव्हान गर्नुभयो ।
नेपालमा भयावह बन्दै गएको क्यान्सर रोगमा पनि पहिलो नम्बरमा रहेको पाठेघरको मुखको क्यान्सर रोगलाई निर्मल पार्न सरकारले सञ्चालन गरेको खोप अभियानमा कोही किशोरी छुट्न नहुने बताउनुभयो । उहाँले नेपालमा पाठेघरको मुखको क्यान्सरका कारण प्रत्येक दिन चारजनाको मृत्यु हुने गरेको तथ्यांक रहेको बताउदै खोप अभियान सफल पार्न सरकारले अभियान सञ्चालन गरेको बताउनुभयो ।
कार्यक्रममा वागमति प्रदेश स्वास्थ्य मन्त्रालयका सचिव एवं प्रसुति रोग विशेषज्ञ डा. सुमित्रा गौतमले नेपालमा पनि पाठेघरको मुखको क्यान्सर न्यूनिकरणका लागि लगाईने यो खोप शारीरिक सम्पर्क तथा यौन क्रियाकलापमा सक्रिय नहुँदैको अवस्थामा दिँदा प्रभावकारी हुने भएकाले १० देखि १४ वर्ष उमेर समूहलाई लक्षित गरिएको बताउनुभयो ।
उहाँले महिलामा हुने क्यान्सरमध्ये पाठेघरको मुखको क्यान्सर नेपालमा पहिलो स्थानमा रहेको र स्तन क्यान्सर दोश्रोमा रहेको बताउदै वागमती प्रदेशका १३ जिल्लामा खोप अभियानलाई सफल बनाउन जिल्ला, स्थानीय तह र अन्य विभिन्न निकायसंग समन्वय गरि अभियान सञ्चालन गरेको बताउनुभयो ।
कार्यक्रममा जिल्ला जनस्वास्थ्य कार्यालय भक्तपुरकी प्रमुख अञ्जना खड्काले भक्तपुरमा आजदेखि फागुण १ गतेसम्म सञ्चलन हुने खोप अभियानमा यसवर्ष ३५ वटा स्वास्थ्य संस्था एवं खोप केन्द्र र ८० वटा विद्यालयबाट भक्तपुरमा तीन हजार ८८१ जना किशोरीलाई खोप लगाईने बताउनुभयो । जसमा कक्षा ६ मा अध्ययनरत तीन हजार ८४९ जना किशोरी, १० वर्ष उमेर समूहका १६३ जना र गतवर्ष खोप लगाउन छुट भएका ७ देखि १० वर्ष उमेर समूहका ३० जना किशोरीलाई खोप लगाईने भएको उहाँले बताउनुभयो ।
अभियानमा सूर्यविनायक नगरपालिकाका ८८५ जना, १० वर्ष उमेर समूहका ७१ जना, कक्षा ७ देखि १० छाडेका विद्यार्थी ३० जना र ११–१४ वर्ष उमेर समूहका २० जना किशारीलाई खोप लगाईने छ ।
मध्यपुरथिमि नगरपालिकामा ९२१ जना, १० वर्ष उमेर समूहका २६ जना, भक्तपुर नगरपालिकामा एक हजार ५१५ जना र चाँगुनारायण नगरपालिकामा ५२९ जना, १० वर्ष उमेर समूहका ६६ जना किशारीलाई खोप लगाईने छ ।
जिल्ला १० वर्ष उमेर समूहका किशोरी १६३ जना र  कक्षा ७–१० का गत वर्ष खोप लगाउन छुटेका ३० जना तथा ११ देखि १४ वर्ष उमेर समूहका विद्यालय बाहिरका कशोरी–किशोर २० जना किशारीलाई अभियानमा खोप लगाईने छ । फागुन १ गतेसम्मको अभियानमा छुटेका किशोरीहलाई फागुन ४ र ५ गते खोप केन्द्रमार्फत खोप लगाईने प्रमुख खड्काले जानकारी दिनुभयो ।
उहाँले भक्तपुरमै अन्य जिल्लाकालागि पनि खोप भण्डारण केन्द्र रहेकाले संकलित विवरण भन्दा बढी खोप लगाउनु पर्ने भएमा पनि खोप थप गर्न सहज हुने उहाँले बताउनुभयो । गतवर्ष छुटेका, इँट्टा भट्टादेखि विभिन्न क्षेत्रबाट आएका तथा विद्यालय बाहिर रहेका किशोरीहरुलाई समेत अभियानमै एचपिभि खोप दिन कार्याल्यले व्यबस्था गरेको उहाँले जानकारी दिनुभयो ।
देशभरका तीन लाख ५० हजार किशोरीलाई खोप दिईने :
सरकारले देशका बिभिन्न जिल्लामा आइतबारदेखि सुरु खोप अभियान फागुन १५ गतेम्म खोप अभियान सञ्चालन गर्नेछ । कक्षा ६ मा अध्ययनरत सबै र विद्यालयबाहिर रहेका १० वर्ष उमेरका तथा गत वर्ष खोप दिन छुटेका हाल कक्षा ७ देखि १० सम्म अध्ययनरत र विद्यालयबाहिर रहेका ११ देखि १४ वर्षका  कुल तीन लाख ५० हजार ५०० किशोरीलाई एसपिभि खोप दिईने लक्ष्य राखेको स्वास्थ्य सेवा विभाग, परिवार कल्याण महाशाखाका, बाल स्वास्थ्य तथा खोप शाखा प्रमुख डा. अभियान गौतमले जानकारी दिनुभयो ।
पाठेघरको क्यान्सरको रोकथामका लागि अमेरिकाबाट सुरु भएको यो खोप नेपालमा गत वर्षदेखि फागुन २२ गतेबाट अभियानका रुपमा लगाउन सुरु भएको थियो । एचपिभी खोपलाई विश्व स्वास्थ्य संगठन (डब्लुएचओ)ले नै सुरक्षित घोषणा गरिसकेको यो खोप अमेरिकासहित १९४ देशमा प्रयोग भइरहेको बताईएको छ । गत वर्ष १० देखि १४ वर्ष उमेर समूहका १६ लाख ८८ हजार ६८८ बालिकालाई एचपिभी खोप लगाइएको थियो । खोप अभियानमा देशभर १५ हजारभन्दा बढी स्वास्थ्य स्वयंसेविका परिचालन भएका छन्  ।
सूर्यविनायक नगरपालिकामा सम्पन्न तेस्रो राष्ट्रपति रनिङ शिल्ड प्रतियोगिता–२०८२
भक्तपुर, १८ माघ : सूर्यविनायक नगरपालिकाले आयोजना गरेको तेस्रो राष्ट्रपति रनिङ शिल्ड प्रतियोगिता–२०८२ को उपाधि अरनिको माध्यामिक विद्यालयले हात पारेको छ । गत १३ गतेदेखि आयोजना गरि आज सम्पन्न प्रतियोगितामा अरनिको माध्यमिक विद्यालयले २५ स्वर्ण, १२ रजत र ११ कास्य गरी कुल ४८ पदक प्राप्त पार्दै विजेता बनेको हो ।
त्यसैगरि कुलमाया भगवती माध्यमिक विद्यालयले आठ स्वर्ण, तीन रजत र चार कास्य गरी कुल १५ पदकसहित दोस्रो स्थान हासिल ग¥यो भने मिड–भ्याली सेकेन्डरी स्कुलले ६ स्वर्ण, पाँच रजत र चार कास्य गरी कुल १५ पदक प्राप्त गर्दै तेस्रो भएको छ । सामुदायिक तथा संस्थागत गरी ३५ वटा विद्यालयको सहभागिता रहेको प्रतियोगितामा कूल ८९६ जना खेलाडीले एथलेटिक्स, भलिबल, तेक्वान्दो, कबड्डी, उसु र कराते गरी ६ वटा खेलमा प्रतिस्पर्धा गरेका थिए ।
कार्यक्रममा नगर प्रमुख बासुदेव थापाले विजेता अरनिको माविलाई नगद रु. ३० हजार, राष्ट्रपति रनिङ शिल्ड, पदक र प्रमाणपत्र प्रदान गनर्स भयो ।  दोश्रो र तेश्रो हुने विद्यालयलाई क्रमश ः रु. २० हजार र १० हजार नगदसहित पदक र प्रमाणपत्र वितरण गर्नुभयो । उहाँले नगरपालिकाले विद्यालयस्तरबाटै राष्ट्रिय तथा अन्तर्राष्ट्रिय खेलाडी उत्पादन गर्ने लक्ष्यका साथ खेल र खेलाडीको विकासका लागि लगानी बढाको बताउदै विद्यालयस्तरबाटै खेलाडी जन्माउनु पर्ने बताउनुभयो ।
प्रतियोगितामा करातेमा छात्रतर्फ मिड–भ्यालीका कृजेन श्रेष्ठ र छात्रातर्फ अरनिको माध्यमिक विद्यालयकी राधिका खत्री, उसुमा छात्रतर्फ मोडल जनता स्कुलका रेमन ठाडा मगर र छात्रातर्फ अरनिको माध्यमिक विद्यालयकी रिना खड्का, तेक्वान्दोमा छात्रतर्फ क्यान्डिड करियरका सुहान थापा मगर र छात्रातर्फ माउन्ट एभेरेन्टकी जेनी जोशी उत्कृष्ट खेलाडी घोषित भएको सूर्यविनायक नगर खेलकुद विकास समितिका सदस्य सचिव दीपक थापाले जानकारी दिनुभयो ।
त्यस्तै भलिबलमा छात्रतर्फ अरनिको माध्यमिक विद्यालयका विराज श्रेष्ठ र छात्रातर्फ सोही विद्यालयकी जुना श्रेष्ठ, कबड्डीमा छात्रतर्फ मिड–भ्यालीका नृजल प्रजापति र छात्रातर्फ सृजना राउत, एथलेटिक्समा छात्रतर्फ अरनिको माध्यमिक विद्यालयका सुवास बुढाथोकी र छात्रातर्फ कुलमाया भगवती माध्यमिक विद्यालयकी शिवमाया श्रेष्ठ उत्कृष्ट खेलाडी घोषित भएको उहाँले जानकारी दिनुभयो ।
सदस्य सचिव थापाका अनुसार प्रतियोगितामा पहिलोपटक स्काउट मार्चपासमा सहभागी समूहहरूको मूल्यांकन गरि प्रथम हुने मनोरम ई.स्कुल, दोश्रो हुने ईडेन गार्डेन ई.स्कुल र तेश्रो हुने ज्योति माध्यमिक विद्यालयलाई क्रमश : नगद रु. आठ हजार, पाँच हजार र तीन हजार रुपैयाँसहित सम्मान गरिएको थियो ।
सामाजिक विकास समितिका संयोजक तथा नगरका प्रवक्ता रविन्द्र सापकोटाको सभापतित्वमा सम्पन्न कार्यक्रममा विद्यालय र विद्यार्थीलाई खेलप्रति आकर्षण गर्न नगरपालिकाले विकास समिति नै गठन गरि निःशुल्क प्रशिक्षणदेखि प्रतियोगितासम्मका कार्यक्रमलाई निरन्तरता दिएको वताउनुभयो । उपप्रमुख सरिता तिमल्सिना भट्टराई, वडा नं. २ का वडाध्यक्ष प्रदीप कार्की र नगर खेलकुद विकास समितिका सदस्य सचिव दीपक थापाले पनि मन्तब्य राख्नु भएको थियो ।
कार्यक्रममा प्रमुख प्रशासकीय अधिकृत युवराज आचार्य, वडा नं १ का वडाध्यक्ष सानुकाजी कायस्थ, वडा नं ४ का वडाध्यक्ष लछुराम न्यौपाने, वडा नं ६ का वडाध्यक्ष ईश्वर खडका, वडा नंं ८ का वडाध्यक्ष पुष्पराज बस्नेत, ९ का वडाध्यक्ष भगवान खत्री, शिक्षा, युवा तथा खेलकुद शाखा प्रमुख रत्नबहादुर कट्वाल, कार्यपालिका सदस्यहरू हेमा दाहाल खतिवडा, सुनील भुजेललगायत जनप्रतिनिधिहरू, विभिन्न विद्यालयका प्रधानाध्यापक, निर्णयाक, खेल प्रशिक्षक, शिक्षक तथा विद्यार्थीहरूको उल्लेख्य सहभागिता रहेको थियो।
कार्यक्रममा संयुक्त रूपमा बोल्दै वक्ताहरूले राष्ट्रपति रनिङ शिल्ड प्रतियोगिताले विद्यालयस्तरबाटै खेल प्रतिभाको पहिचान र विकासमा महत्वपूर्ण योगदान पु¥याएको उल्लेख गर्दै विद्यार्थीलाई पढाइसँगै खेलकुदमा सक्रिय बनाउन स्थानीय तहले निरन्तर सहयोग र लगानी गर्दै जाने प्रतिबद्धता व्यक्त गर्नुभयो। साथै प्रतियोगिताबाट छनोट भएका उत्कृष्ट खेलाडीलाई आगामी जिल्ला तथा प्रदेशस्तरीय प्रतियोगितामा सहभागी गराइने जानकारी पनि गराइयो।